Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Đột biến gene (Sinh học Lớp 12)

(AI giải đề cho tôi)
I sai: đột biến thay thế một cặp nucleôtit không phải luôn dẫn đến kết thúc sớm dịch mã (có thể thay đổi một axit amin hoặc vô hại do tính thoái hóa của mã di truyền). II đúng: đột biến gen tạo alen mới, làm phong phú vốn gen quần thể. III đúng: đột biến điểm liên quan đến một cặp nucleôtit. IV đúng: đột biến gen có thể gây hại, vô hại hoặc có lợi. Vậy 3 phát biểu đúng → đáp án C, khớp đáp án nguồn (Câu 106: C).

(AI giải đề cho tôi)
Gen A: A = T = 225, G = X = 525, chiều dài 1500 nu. Alen a nhân đôi 3 lần → 2^3 = 8 gen con. Tổng A trong các gen con = 1800 → mỗi gen con có 1800/8 = 225 A; tổng G = 4208 → mỗi gen con có 4208/8 = 526 G. Vậy alen a có A = 225 (không đổi) và G = 526 (tăng thêm 1 so với gen A), tức đột biến thêm một cặp G-X. Kiểm tra: 8 × 225 = 1800 A, 8 × 526 = 4208 G, khớp đề bài.

(AI giải đề cho tôi)
Đột biến thay thế một cặp nucleôtit chỉ thay đổi một cặp này bằng cặp khác, số lượng nucleôtit của gen không đổi. Thêm (B, C) hay mất (D) cặp nucleôtit đều làm thay đổi số lượng. Khớp đáp án nguồn: A.

(AI giải đề cho tôi)
5-BU là tương tự cấu trúc của T, ban đầu bắt cặp với A (A-5BU). Khi 5-BU chuyển sang dạng đồng phân hiếm, nó bắt cặp với G (G-5BU). Sau nhân đôi tiếp, G quy định bổ sung C tạo cặp G - C. Sơ đồ đúng: A - T → A-5BU → G-5BU → G - C, khớp đáp án B trong bảng đáp án nguồn.

(AI giải đề cho tôi)
Cơ thể mang gene đột biến đã biểu hiện ra kiểu hình gọi là thể đột biến; đột biến gene là biến đổi cấu trúc gene, allele mới là dạng gene đột biến. Đáp án khớp với bảng đáp án (câu 13 = A).

Phương pháp:
Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen
Đột biến điểm là loại đột biến chỉ liên quan tới 1 cặp nucleotit Kết quả:
Đột biến gen tạo ra các alen mới nhưng không tạo ra gen mới.
Cách giải:
A sai, đột biến gen không làm ảnh hưởng tới số lượng NST.
B đúng.
C sai, nếu đột biến gen làm thay đổi codon này bằng codon khác mà vẫn cùng mã hóa cho 1 axit amin.
D sai, đột biến gen là biến đổi trong cấu trúc của gen.
Chọn B.

(AI giải đề cho tôi)
Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen (cặp nucleotit của phân tử ADN), không phải biến đổi cấu trúc của phân tử axit nucleic nói chung (bao gồm cả ARN, hay biến đổi ở mức nhiễm sắc thể). Do đó phát biểu D không đúng. Các phát biểu A, B, C đều đúng: đột biến gen có thể làm thay đổi kiểu hình (A), phát sinh alen mới làm phong phú vốn gen quần thể (B), và đột biến thay thế 1 cặp nu có thể làm thay đổi 1 axit amin trong chuỗi polipeptit (C). Đáp án khớp với đáp án nguồn 17D.

Đáp án A
Kết luận sai là : A. Đột biến gen được gọi là biến dị di truyền vì tất cả các đột biến gen đều được di truyền cho đời con
Điều này là sai. không phải tất cả đột biến gen đều di truyền cho đời con : Đột biến ở tế bào xô ma (TB sinh dưỡng) thường không di truyền cho đời con

Gen A dài 153nm → có tổng số nu là 2A + 3G = 1530 : 3,4 x 2 = 900. Có 1169 liên kết H → 2A + 3G = 1169. Giải ra ta được: A = T = 181 và G = X = 269. Gen A đột biến → alen a. Cặp gen Aa nhân đôi 2 lần, tạo ra 4 cặp gen con. Môi trường nội bào cung cấp nguyên liệu tương đương với tạo ra 3 cặp gen. Cung cấp A = 1083 → alen a có số adenin là 1083 : 3 – 181 = 180. Cung cấp G = 1617 → alen a có số guanin là 1617 : 3 – 269 = 270. Cặp đột biến là thay thế 1 cặp A-T bằng 1 cặp G-X

A sai vì nếu đột biến ở tế bào sinh dưỡng thì sẽ được di truyền cho đời con thông qua sinh sản dinh dưỡng, C sai vì phát sinh trong giảm phân sẽ tạo thành giao tử mang đột biến, thông qua quá trình thụ tinh sẽ tạo thành cơ thể mang đột biến. Đột biến nhân lên trong một mô, rồi biểu hiện một phần cơ thể xuất hiện.

D sai vì đây là thường biến.

Đáp án A. Đột biến làm tăng số loại alen của một gen nào đó trong vốn gen của quần thể sinh vật là đột biến gen.

(1) Tất cả các gen trong tế bào đều có thể bị đột biến, có những đột biến di truyền được, có những đột biến không di truyền được cho thế hệ sau → đúng
(2) Cùng một tác nhân đột biến, với cường độ, liều lượng như nhau có thể làm phát sinh đột biến gen với tần số như nhau ở tất cả các gen → sai
(3) Chuỗi polipeptit do gen đột biến quy định ngắn hơn chuỗi polipeptit do gen bình thường quy định $9A^o$ chắc chắn đã xảy ra đột biến vô nghĩa làm mất 3 bộ ba mã hóa cuối cùng → sai
(4) Nếu gen đột biến ít hơn gen bình thường 2 liên kết hidro, có thể đã xảy ra đột biến mất 1 cặp A-T → đúng
Vậy có 2 ý đúng.

(AI giải đề cho tôi)
Trong bảng mã di truyền, X = C (Leu: CUU, CUC, CUG, CUA; Arg: CGU, CGA, CGC, CGG; Gln: CAA, CAG; Cys: UGU, UGC; Phe: UUU, UUC).
Mạch 1 (3' → 5'): GAAAXXGXAAXGGTXAAG. mRNA được tổng hợp từ mạch 1 (bổ sung, thay T bằng U) có trình tự trùng với mạch 2 (thay T bằng U): XUU – UGG – XGU – UGX – XAG – UUX = Leu – Trp – Arg – Cys – Gln – Phe, khớp hoàn toàn trình tự 6 axit amin đã cho. Theo cách tiếp cận của đề (mạch mang trình tự mã di truyền xác định các codon), mạch 2 là mạch mã gốc của gen.
(I) Đúng: mRNA (XUUUGGXGUUGXXAGUUX) có trình tự tương ứng với mạch 2, nên mạch 2 là mạch mã gốc của gen.
(II) Sai: vị trí 9 trên mạch mã gốc là A (thuộc cặp A-T). Codon thứ 3 (vị trí 7–9) là GXA → mRNA = XGC (Arg). Thay cặp A-T bằng G-X ở vị trí 9 thì codon trở thành GXG → mRNA = XGC, vẫn mã hóa Arg → chuỗi polipeptit không thay đổi.
(III) Đúng: vị trí 13 trên mạch mã gốc là G (thuộc cặp G-X). Codon thứ 5 (vị trí 13–15) là GTX → mRNA = XAG (Gln). Thay cặp G-X bằng A-T ở vị trí 13 thì codon là ATX → mRNA = UAG, là codon kết thúc → quá trình dịch mã dừng sớm, chuỗi polipeptit ngắn hơn chuỗi ban đầu.
(IV) Đúng: đột biến mất cặp G-X ở vị trí 1 gây chuyển khung đọc, các codon từ vị trí mất nucleôtit trở đi đều thay đổi; trong các bộ ba mới có thể xuất hiện codon kết thúc (UAA, UAG, UGA) sớm hơn → chuỗi polipeptit có thể ngắn hơn chuỗi 6 axit amin ban đầu.
Vậy có 3 nhận xét đúng (I, III, IV) → chọn A, phù hợp đáp án nguồn (Câu 28 = A).

(AI giải đề cho tôi)
Đột biến A→a và B→b là đột biến lặn (trội hoàn toàn). Thể đột biến phải biểu hiện kiểu hình đột biến, tức là đồng hợp lặn ở ít nhất một gene. Xét các kiểu gene: AaBb, AABb, AaBB đều còn allele trội nên kiểu hình bình thường; chỉ aaBB đồng hợp lặn ở gene A nên biểu hiện tính trạng do allele a (đột biến) quy định. Đáp án C, trùng với đáp án nguồn.

mRNA sau khi xảy ra đột biến mất nucleotide số 22 là
5’ AUG GAA CCA GAC ACC GCC CAC UAA AAC AGU AG 3’
Đột biến đã làm dịch khung dịch mã và xuất hiện bộ ba kết thúc là 5’UAA3’
Chuỗi polypeptide hoàn chỉnh sẽ có 6 amino acid
Đáp án: 6

Mạch khuôn của alen M: 3'TAX XTA GTA ATG TXA... ATX5'.
Alen M bị đột biến điểm tạo ra 4 alen có trình tự nucleôtit ở đoạn mạch này như sau: (vị trí tô đậm là đột biến)
I. Alen M1: 3'TAX XTG GTA ATG TXA... ATX5'. (cùng quy định Aspactic nên không thay đổi chuỗi polypeptit)
II. Alen M2: 3'TAX XTA GTG ATG TXA... ATX5'. (cùng quy định Histidin nên không thay đổi chuỗi polypeptit)
III. Alen M3: 3'TAX XTA GTA GTG TXA... ATX5'. (quy định 2aa khác nhau nên chuỗi polypeptit bị thay đổi)
IV. Alen M4: 3'TAX XTA GTA ATG TXG... ATX5'. (cùng quy định Xerin nên không thay đổi chuỗi polypeptit)

Cả 4 phát biểu đúng.
I đúng. Vì đột biến điểm chỉ liên quan tới một cặp nucleotit nên alen đột biến có thể nhiều hơn hoặc ít hơn 1 cặp nucleotit.
II đúng. Vì vi khuẩn có bộ NST đơn bội nên mỗi gen chỉ có 1 alen. Do đó, gen đột biến luôn được biểu hiện thành kiểu hình đột biến.
III đúng. Vì nếu đột biến này làm xuất hiện bộ ba mới nhưng cùng quy định axit amin cũ thì không làm thay đổi trình tự các axit amin.
IV đúng. Vì khi hình thành protein mới thì protein mới có thể bị mất chức năng sinh học hoặc có thể hình thành chức năng mới.

Chọn đáp án C. Sản phẩm của gen là ARN hoặc chuỗi pôlipeptit. Sản phẩm của gen chỉ bị thay đổi khi gen bị đột biến. Trong các loại biến dị nói trên thì chỉ có đột biến gen mới làm thay đổi sản phẩm của gen. Các loại đột biến số lượng NST chỉ làm thay đổi số lượng NST nên làm thay đổi số lượng sản phẩm của gen. Ví dụ đột biến đa bội làm tăng số lượng sản phẩm của gen, đột biến thể một (2n - 1) làm giảm số lượng sản phẩm của gen. Thường biến chỉ làm biến đổi về kiểu hình mà không làm biến đổi về kiểu gen nên không làm thay đổi sản phẩm của gen.

I. Sai, Đột biến gen nằm trong tế bào chất có thể không truyền lại cho tế bào con trong quá trình phân bào, vì gen trong tế bào chất không được phân chhia đồng đều cho các tế bào con
II. Đúng, nếu đột biến thay thế ở mã mở đầu làm cho gen không thể tổng hợp được protein => gen không biểu hiện
III. Sai, đột biến gen xảy ra trên mọi loại gen
IV. Sai, đột biến thay thế cặp A- T bằng cặp GX có thể biến đổi một bộ ba mã hóa axit amin thành một bộ ba kết thúc ( sai ở từ không thể)

Đáp án A

(AI giải đề cho tôi)
Cơ thể mang đột biến gene và đã biểu hiện ra kiểu hình được gọi là thể đột biến. Đột biến gene là biến đổi cấu trúc gene (mức phân tử), đột biến điểm là thuật ngữ đồng nghĩa với đột biến gene, còn allele mới là dạng gene xuất hiện sau đột biến chứ không phải cơ thể. Đáp án khớp với đáp án nguồn (A được tô sáng ở trang 7).