Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Phiêu bạt di truyền (Sinh học Lớp 12)

(AI giải đề cho tôi)
Từ đồ thị trang 4: quần thể (1) nhỏ (20 cá thể) có tần số alen a tăng dần và đạt 1,00 khoảng thế hệ 35–40; quần thể (2) lớn (1000 cá thể) có tần số alen a ổn định quanh 0,5; quần thể (3) nhỏ (20 cá thể) có tần số alen a biến động mạnh (dao động từ ~0,5 xuống ~0,2, lên ~0,45 rồi giảm về 0 ở thế hệ 50).
- I. Sai: quần thể (3) kích thước nhỏ nên tần số alen a biến động mạnh hơn nhiều so với quần thể (2) (ổn định quanh 0,5 nhờ kích thước lớn làm giảm ảnh hưởng của yếu tố ngẫu nhiên).
- II. Đúng: ở quần thể (1), tần số alen a đạt 1,00 nghĩa là alen trội có lợi A bị đào thải hoàn toàn khỏi quần thể do thả nổi di truyền ở quần thể nhỏ lấn át chọn lọc tự nhiên.
- III. Đúng: ở thế hệ 50, tần số alen a của quần thể (3) bằng 0 nên tần số alen A bằng 1, quần thể chỉ toàn kiểu gen AA (lông đen).
- IV. Đúng: ở thế hệ 35, tần số alen a của quần thể (1) đã đạt 1,00 nên mọi cá thể đều có kiểu gen aa, kiểu hình lông trắng.
Vậy có 3 phát biểu đúng (II, III, IV) → đáp án A, khớp với đáp án nguồn (113.A).

Các kết luận đúng: (2), (3), (4).

Làm thay đổi thành phần kiểu gen và tần số alen theo hướng xác định chỉ có chọn lọc tự nhiên

(AI giải đề cho tôi)
Tần số alen trước tác động: p(A) = 0,2 + 0,5×0,4 = 0,4; q(a) = 0,6. Sau tác động: p = 0,9 + 0,5×0,1 = 0,95; q = 0,05. Kiểu gen aa biến mất hoàn toàn và tần số alen thay đổi rất mạnh chỉ sau một bước. Nếu là chọn lọc tự nhiên chống kiểu hình lặn (gen trội trội hoàn toàn, aa bị loại hoàn toàn w_aa = 0), sau một thế hệ chọn lọc ta chỉ được p' = p²/(p²+2pq) = 0,16/0,64 = 0,25, không thể đạt 0,95 và không thể loại sạch aa ngay lập tức. Đột biến gen có tốc độ rất nhỏ không thể làm tần số alen đổi từ 0,4 lên 0,95; giao phối không ngẫu nhiên chỉ thay đổi thành phần kiểu gen mà không đổi tần số alen (p, q vẫn 0,4 : 0,6). Do đó biến đổi đột ngột, mạnh và ngẫu nhiên như vậy chỉ có thể do các yếu tố ngẫu nhiên (thiên biến, giao phối ngẫu nhiên đưa đến trôi dạt gen ở quần thể nhỏ...). Đáp án C, khớp với đáp án nguồn (Câu 109 → C).

(AI giải đề cho tôi)
Câu 108: Xét từng phát biểu về các nhân tố tiến hóa theo thuyết tiến hóa hiện đại. A đúng – các yếu tố ngẫu nhiên (đột biến ngẫu nhiên, giao phối ngẫu nhiên, di – ngẫu nhiên/cản trở di truyền ở quần thể nhỏ) làm thay đổi tần số alen của quần thể không theo một hướng xác định. B sai – di – nhập gen làm thay đổi tần số alen ở cả quần thể lớn và nhỏ, không chỉ quần thể nhỏ. C sai – giao phối không ngẫu nhiên làm thay đổi thành phần kiểu gen của quần thể, không dẫn đến trạng thái cân bằng di truyền. D sai – đột biến gen cung cấp nguyên liệu sơ cấp cho tiến hóa; nguyên liệu thứ cấp là biến dị tổ hợp. Đáp án khớp bảng đáp án (Câu 108: A).

Đáp án A

Ta nhận thấy từ thế hệ F₂ đến thế hệ F₃ tần số kiểu gen AA giảm đột ngột → Đây là do các yếu tố ngẫu nhiên tác động lên cấu trúc di truyền của quần thể.