Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Phân li độc lập nhiều locus (Sinh học Lớp 12)

(AI giải đề cho tôi) Kiểu gen AaBBCcddEe có 3 cặp gen dị hợp (Aa, Cc, Ee) và 2 cặp gen đồng hợp (BB, dd). Khi giảm phân bình thường, số loại giao tử tối đa = 2³ = 8 loại.

(AI giải đề cho tôi)
Kiểu hình thân thấp, hạt dài (aabb) chiếm 6,25% = 1/16, nên cây P phải dị hợp về cả 2 cặp gen (AaBb) → D sai. Xét từng phương án: A: thân cao, hạt tròn (A_B_) chiếm 9/16 = 56,25% ≠ 18,75% → sai. B: Ở F₁, cây thân cao, hạt dài có kiểu gen AAbb (1/3) hoặc Aabb (2/3); cây thân thấp, hạt tròn có kiểu gen aaBB (1/3) hoặc aaBb (2/3). Xác suất sinh cây thấp, hạt dài (aabb) = P(aa) × P(bb) = (2/3 × 1/2) × (2/3 × 1/2) = 1/3 × 1/3 = 1/9 → đúng. C: Trong 9 phần thân cao, hạt tròn ở F₁, cây dị hợp về 1 cặp gen là AABb (2/16) và AaBB (2/16) nên chiếm 4/9 ≠ 2/9 → sai.

(AI giải đề cho tôi)
Kiểu hình xanh, nhăn là aabb, chỉ xuất hiện khi cả hai bên lai đều có thể cho giao tử a và b. Xét từng phép lai: (A) aabb × AaBB: bên aabb cho giao tử ab, bên AaBB cho giao tử AB hoặc aB → con chỉ có AaBb (vàng tròn) và aaBb (xanh tròn), không có aabb → không xuất hiện xanh nhăn. (B) AaBb × Aabb: cả hai bên đều cho giao tử ab → xuất hiện aabb (xanh nhăn). (C) AaBb × AaBb: tỉ lệ 9:3:3:1, có 1/16 aabb (xanh nhăn). (D) Aabb × aaBb: Aabb cho giao tử ab, aaBb cho giao tử ab → xuất hiện aabb (xanh nhăn). Vậy chỉ phép lai A không cho kiểu hình xanh, nhăn, khớp với đáp án nguồn.

(AI giải đề cho tôi)
Phép lai AaBbCcDd × AaBbCcDd, các gen phân li độc lập. Xét từng gen: A- có tỉ lệ 3/4; bb có tỉ lệ 1/4; C- có tỉ lệ 3/4; D- có tỉ lệ 3/4. Tỉ lệ kiểu hình A-bbC-D- = (3/4)×(1/4)×(3/4)×(3/4) = 27/256. Đáp án A, trùng với đáp án nguồn (Câu 13, trang 17).

(AI giải đề cho tôi)
Tỉ lệ 3:3:1:1 = (3:1)×(1:1), tức một cặp gen lai phân li theo 3:1 (dị hợp × dị hợp) và cặp kia theo 1:1 (dị hợp × đồng hợp lặn). Kiểm tra: (1) AaBb×AaBb cho 9:3:3:1 — sai. (2) AaBb×Aabb: cặp A cho 3:1, cặp B cho 1:1 → 3:3:1:1 — đúng. (3) AaBb×aaBb: cặp A cho 1:1, cặp B cho 3:1 → 3:3:1:1 — đúng. (4) Aabb×aaBb: 1:1×1:1 → 1:1:1:1 — sai. (5) AaBb×aabb: 1:1:1:1 — sai. Vậy đáp án B: (2), (3).

(AI giải đề cho tôi)
Xét từng tính trạng: Tỉ lệ thân cao : thân thấp = 37,5% : 37,5% = 1:1, do đó phép lai ở locus A là Aa × aa, cho kiểu gen Aa : aa = 1:1. Tỉ lệ hoa đỏ : hoa trắng = (37,5% + 37,5%) : (12,5% + 12,5%) = 3:1, do đó phép lai ở locus B là Bb × Bb, cho kiểu gen BB : Bb : bb = 1:2:1. Kết hợp hai locus (phân li độc lập): AaBB : aaBB = 1:1; AaBb : aaBb = 2:2; Aabb : aabb = 1:1. Vậy tỉ lệ phân li kiểu gen ở F${}_1$ là 1:1:2:2:1:1, tương ứng phương án C. Kiểm tra kiểu hình: cao đỏ = 1+2 = 3/8 = 37,5%; thấp đỏ = 1+2 = 3/8 = 37,5%; cao trắng = 1/8 = 12,5%; thấp trắng = 1/8 = 12,5% — khớp dữ kiện đề bài.

Xét từng cặp gen: Aa × Aa cho 2 kiểu hình, 3 kiểu gen; Bb × Bb cho 2 kiểu hình, 3 kiểu gen; Cc × Cc cho 2 kiểu hình, 3 kiểu gen; Dd × dd cho 2 kiểu hình, 2 kiểu gen; Ee × Ee cho 2 kiểu hình, 3 kiểu gen. Số kiểu hình = 2×2×2×2×2 = 32; số kiểu gen = 3×3×3×2×3 = 162.

(AI giải đề cho tôi)
F₁ chỉ toàn lông đen (không có trắng) và tỉ lệ ngắn : dài = 18 : 19 ≈ 1 : 1. Về màu lông: để không xuất hiện con trắng thì ít nhất một bên phải là AA (các phép lai A, B, C đều có một bên AA → F₁ 100% đen, phù hợp). Về độ dài lông: tỉ lệ 1:1 yêu cầu phép lai Bb × bb. Xét đáp án D: AaBb × Aabb → về màu lông Aa × Aa cho 3 đen : 1 trắng (xuất hiện con trắng), không phù hợp với F₁ toàn đen. Vậy kiểu gen không phù hợp là AaBb × Aabb.

Chọn đáp án A. 1:1:1:1 = (1:1)(1:1)
A: Aabb x aaBb → (1:1)(1:1)
B: AaBb x aaBb → (1:1)(3:1)
C: AaBb x AaBb → (3:1)(3:1)
D: Aabb x AaBb → (3:1)(1:1)

(AI giải đề cho tôi)
Hai cây P thuần chủng khác nhau về cả hai tính trạng: P₁ = AABB, P₂ = aabb (hoặc ngược lại). F₁ = AaBb. Cho F₁ tự thụ phấn: mỗi gen cho 3 loại kiểu gen (AA, Aa, aa), hai gen phân li độc lập nên số kiểu gen F₂ = 3 × 3 = 9 loại. Khớp với đáp án nguồn B.

Chọn B. Bình thường về A: A-. Bình thường về B: bb. A-bb = AAbb; Aabb

(AI giải đề cho tôi)
P: thân cao hoa trắng (A_bb) × thân thấp hoa đỏ (aaB_) cho F₁ toàn thân cao hoa hồng (AaBb) → P phải là AAbb × aaBB. F₁ = AaBb, tự thụ: Aa×Aa và Bb×Bb.
- A đúng: thân cao hoa hồng = A_Bb, gồm 2 kiểu gen AABb và AaBb.
- B sai: thân thấp hoa hồng = aaBb = 1/4 × 1/2 = 12,5% (không phải 18,75%).
- C sai: thân cao hoa trắng = A_bb = 3/4 × 1/4 = 18,75% (không phải 12,5%).
- D sai: thân cao hoa đỏ = A_BB = 3/16, trong đó thuần chủng AABB = 1/16 → tỉ lệ thuần chủng = (1/16)/(3/16) = 1/3 ≈ 33,3% (không phải 25%).
Vậy đáp án A, khớp với đáp án nguồn (31A).

(AI giải đề cho tôi)
Cây thân cao hoa vàng có kiểu gen A_bb, gồm hai khả năng: AAbb hoặc Aabb (vì hoa vàng là tính trạng lặn bb, thân cao phải có A). Ba cây này tự thụ phấn, xét tổng hợp đời F₁ của cả 3 cây (mỗi cây cho số lượng con như nhau):
- Nếu cây là AAbb: tự thụ cho 100% thân cao hoa vàng.
- Nếu cây là Aabb: tự thụ cho 3 thân cao vàng : 1 thân thấp vàng (vì aa bb chiếm 1/4).
Gọi k là số cây có kiểu gen Aabb (k = 0, 1, 2, 3), tỉ lệ thân thấp vàng trong F₁ tổng hợp là k/12, tương ứng các tỉ lệ:
- k = 0: 100% thân cao vàng (khớp nhận định III).
- k = 1: (11/12) : (1/12) = 11 thân cao vàng : 1 thân thấp vàng (khớp nhận định IV).
- k = 2: 5:1 (không có trong các nhận định).
- k = 3: 3:1 (không có trong các nhận định).
Nhận định I (15:1) và II (7:1) không thể xuất hiện. Vậy có 2 tỉ lệ kiểu hình có thể thu được (III và IV).

(AI giải đề cho tôi)
Xét từng phát biểu:
I. Lai phân tích là lai với cây lặn tính trạng kép aabb. aaBb × aabb → đời con toàn aa (thân thấp), hoa đỏ chiếm 50%. Vậy 0% cây thân cao hoa đỏ, không phải 25% → phát biểu I KHÔNG đúng.
II. Hai cây thân cao hoa đỏ giao phấn, F₁ có 4 loại kiểu gen, ví dụ AaBB × AABb → F₁: AABB, AaBB, AABb, AaBb (4 kiểu gen), tất cả đều thân cao hoa đỏ → chỉ 1 kiểu hình → phát biểu II đúng.
III. Thân cao hoa đỏ × thân thấp hoa trắng, F₁ có 2 kiểu gen, ví dụ AaBB × aabb → F₁: AaBb (thân cao hoa đỏ) và aaBb (thân thấp hoa đỏ), mỗi loại 50% → thân cao hoa đỏ chiếm 50% → phát biểu III đúng.
IV. Một cây thân cao hoa đỏ tự thụ, F₁ có 3 kiểu gen, ví dụ AABb tự thụ → AABB, AABb, AAbb (3 kiểu gen) cho 2 kiểu hình (thân cao hoa đỏ, thân cao hoa trắng); tương tự AaBB tự thụ cũng cho 3 kiểu gen, 2 kiểu hình → phát biểu IV đúng.
Vậy chỉ có 1 phát biểu không đúng (phát biểu I), đáp án B, khớp với đáp án nguồn (38B).

(AI giải đề cho tôi)
Tỉ lệ F₁ 9:3:3:1 cho thấy P dị hợp về cả hai gene: AaBb (A = vàng trội, a = xanh; B = vỏ trộn trội, b = vỏ nhẵn), hai gene phân li độc lập. Xét các phát biểu: (1) Sai, vì allele quy định vỏ hạt trộn là trội so với allele quy định vỏ nhẵn (kiểu hình trộn chiếm 9+3 = 12/16). (2) Đúng, tỉ lệ 9:3:3:1 là tích của hai tỉ lệ 3:1 độc lập. (3) Đúng, cây vàng, vỏ nhẵn ở F₁ có kiểu gene AAbb hoặc Aabb (đồng hợp hoặc dị hợp). (4) Sai, cây vàng, vỏ trộn ở F₁ có kiểu gene A_B_ gồm AaBB, AABb, AABB, AaBb, không phải tất cả đều giống P (AaBb). Vậy các phát biểu đúng là 2 và 3.

(AI giải đề cho tôi)
Xét từng cặp gene trong phép lai P: ♀ AaBbDdEE × ♂ aaBBDdee (trội hoàn toàn, các gene phân li độc lập):
- Gene A: Aa × aa → 2 kiểu gene (Aa, aa) và 2 kiểu hình.
- Gene B: Bb × BB → 2 kiểu gene (BB, Bb) và 1 kiểu hình (trội).
- Gene D: Dd × Dd → 3 kiểu gene (DD, Dd, dd) và 2 kiểu hình.
- Gene E: EE × ee → 1 kiểu gene (Ee) và 1 kiểu hình (trội).

Số kiểu gene ở đời con = 2 × 2 × 3 × 1 = 12 loại.
Số kiểu hình ở đời con = 2 × 1 × 2 × 1 = 4 loại.

Vậy đời con có 12 loại kiểu gene và 4 loại kiểu hình, khớp với đáp án B (đáp án trong đề: câu 3 = B).

(AI giải đề cho tôi)
Cây $AaBbDd$ có 3 cặp gen nằm trên 3 cặp NST khác nhau nên phân li độc lập. Khi tự thụ phấn qua nhiều thế hệ, dị hợp tử $Aa\times Aa$ cho tỉ lệ dị hợp giảm dần ($1/2,1/4,1/8,...$) và tiến về 0, nên mỗi cặp gen dần thuần chủng về một trong hai alen. Số dòng thuần tối đa về cả ba cặp gen là $2^3=8$ dòng: $AABBDD,AABBdd,AAbbDD,AAbbdd,aaBBDD,aaBBdd,aabbDD,aabbdd$. Đáp án C, trùng với đáp án nguồn (Câu 24 = C).

(AI giải đề cho tôi)
Lời giải do AI cung cấp (bài gốc chỉ có bảng đáp án, câu 20 = A, trang 8). Xét từng cặp gen riêng rẽ với trội hoàn toàn:
- Cặp Aa x Aa: cho 2 kiểu hình (3 trội : 1 lặn) và 3 kiểu gen (AA, Aa, aa).
- Cặp Bb x bb: cho 2 kiểu hình (1 trội : 1 lặn) và 2 kiểu gen (Bb, bb).
- Cặp Dd x Dd: cho 2 kiểu hình (3 trội : 1 lặn) và 3 kiểu gen (DD, Dd, dd).
Vì các gen phân li độc lập:
- Số kiểu hình ở F1 = 2 x 2 x 2 = 8 kiểu hình.
- Số kiểu gen ở F1 = 3 x 2 x 3 = 18 kiểu gen.
Khớp với bảng đáp án trang 8 (câu 20 = A). Vậy chọn đáp án A.

Chọn đáp án A. NST thường cho số loại giao tử ít hơn NST giới tính; kiểu gen đồng hợp cho số giao tử ít hơn kiểu gen dị hợp. Số lượng giao tử càng nhiều thì số biến dị tổ hợp càng lớn và tỉ lệ thuận với nó là kiểu hình càng phong phú. Dựa vào phân tích trên ta có thể nhận ra trong các phép lai đang xét, phép lai: $X^A{X}^{a}Bb\times X^{a}YBb$ cho số kiểu hình nhiều nhất vì hội tụ cả hai yếu tố, số cặp gen dị hợp nhiều nhất và có một cặp gen nằm trên NST giới tính.

Chọn đáp án B