Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Chất oxi hóa, chất khử và quá trình trao đổi electron (Hóa học Lớp 10)

(AI giải đề cho tôi)
Phản ứng: $2Al+3C{l}_2\to 2AlC{l}_3$. Al chuyển từ số oxi hóa 0 thành +3 trong $AlC{l}_3$, nên mỗi nguyên tử Al nhường 3 electron (Al - 3e → Al${}^{3+}$). Khớp với đáp án B của đề.

(AI giải đề cho tôi)
Phản ứng: $2Al+3C{l}_2\to 2AlC{l}_3$. Al chuyển từ số oxi hóa 0 thành +3 trong $AlC{l}_3$, nên mỗi nguyên tử Al nhường 3 electron ($Al-3e^{-}\to A{l}^{3+}$). Đáp án khớp với đáp án nguồn (B).

Fe là chất khử, N${}^{+5}$ (NaNO${}_3$) là chất oxi hóa, H${}^{+}$ (H${}_2$SO${}_4$) là môi trường.

(1) $Si{O}_2+4HF\to Si{F}_4+2H_{2}O$

(2) $S{O}_2+2H_{2}S\to 3S+2H_{2}O$

(3) $2N{H}_3+3CuO\to 3Cu+N_2+3H_{2}O$

(4) CaOCl${}_2$ + 2HCl${}_{đặc}$ → CaCl${}_2$ + Cl${}_2$ + H${}_2$O

(5) Si + 2NaOH + H${}_2$O → Na${}_2$SiO${}_3$ + 2H${}_2$

(6) 2Ag + O${}_3$ → Ag${}_2$O + O${}_2$

(7) NH${}_4$Cl + NaNO${}_2$ → NaCl + N${}_2$ + 2H${}_2$O

(8) 2Cu(NO${}_3$)${}_2$ + 2H${}_2$O → 2Cu + 4HNO${}_3$ + O${}_2$

(9) 2Na + 2H${}_2$O → 2NaOH + H${}_2$ $\parallel$ 3NaOH + FeCl${}_3$ → Fe(OH)${}_3$ + 3NaCl

(10) Mg + Fe${}_2$(SO${}_4$)${}_{3dư}$ → MgSO${}_4$ + 2FeSO${}_4$

$\Rightarrow$ (2), (3), (4), (5), (6), (7), (8), (9) thỏa $\Rightarrow$ chọn A.

(AI giải đề cho tôi)
Trong quá trình khử Fe(OH)_3 nhận 1 electron chuyển thành Fe(OH)_2, cả hai chất đều ở dạng hydroxide (Fe ở số oxi hoá +3 và +2 trong môi trường kiềm). Do đó cặp oxi hoá – khử tương ứng là Fe(OH)_3/Fe(OH)_2, không phải cặp ion Fe^{3+}/Fe^{2+} vì các chất trong bán phản ứng không tồn tại dưới dạng ion tự do. Điều này khớp với đáp án nguồn D.

(AI giải đề cho tôi)
Phản ứng đốt cháy magnesium trong khí oxygen: $2Mg+O_2\stackrel{t^o}{\to }2MgO$. Trong phản ứng, magnesium chuyển từ số oxi hoá 0 (trong $Mg$) lên số oxi hoá +2 (trong $MgO$), tức là mất electron và bị oxi hoá (Mg là chất khử, còn $O_2$ là chất oxi hoá bị khử). Do đó magnesium đã bị oxi hoá. Đáp án khớp với đáp án nguồn (B).

(AI giải đề cho tôi)
Câu 5: Cặp oxi hoá – khử phải viết theo chiều chất oxi hoá / chất khử (dạng có số oxi hoá cao hơn đứng trước). Các cặp Na⁺/Na, Cu²⁺/Cu, Fe³⁺/Fe²⁺ đều viết đúng chiều. Riêng cặp Sn²⁺/Sn⁴⁺ viết sai vì Sn⁴⁺ (số oxi hoá +4) là chất oxi hoá phải đứng trước, tức phải viết là Sn⁴⁺/Sn²⁺. Vậy đáp án D.

(AI giải đề cho tôi)
Cặp oxi hoá – khử phải gồm dạng oxi hoá và dạng khử của cùng một nguyên tố, trong đó dạng oxi hoá có số oxi hoá cao hơn. Xét các phương án: A. Na${}^{+}$/Na: Na${}^{+}$ là dạng oxi hoá (+1), Na là dạng khử (0) → đúng. B. Cu${}^{2+}$/Cu: Cu${}^{2+}$ (+2), Cu (0) → đúng. C. Fe${}^{3+}$/Fe${}^{2+}$: Fe${}^{3+}$ (+3) là dạng oxi hoá, Fe${}^{2+}$ (+2) là dạng khử → đúng. D. Sn${}^{2+}$/Sn${}^{4+}$: viết ngược, dạng oxi hoá Sn${}^{4+}$ (+4) phải đứng trước dạng khử Sn${}^{2+}$ (+2), tức phải viết Sn${}^{4+}$/Sn${}^{2+}$ → sai. Vậy cặp viết sai là Sn${}^{2+}$/Sn${}^{4+}$, khớp với đáp án nguồn (5-D).

Cặp oxi hoá – khử của sắt trong phản ứng trên là $F{e}^{3+}/F{e}^{2+}$.

Phản ứng:
MnO${}_4^{-}$ + 5Fe${}^{2+}$ + 8H${}^{+}$ → Mn${}^{2+}$ + 5Fe${}^{3+}$ + 4H${}_2$O
Trong phản ứng, Mn trong MnO${}_4^{-}$ có số oxi hoá +7, sau phản ứng thành Mn${}^{2+}$ có số oxi hoá +2. Mn bị khử, nên MnO${}_4^{-}$ là chất oxi hoá.
Fe${}^{2+}$ bị oxi hoá thành Fe${}^{3+}$ nên Fe${}^{2+}$ là chất khử.
→ Đáp án C. MnO${}_4^{-}$ (aq).

(AI giải đề cho tôi)
Trong phản ứng $Fe+C{u}^{2+}⟶F{e}^{2+}+Cu$, số oxi hóa của Fe tăng từ 0 lên +2 (mất electron), nên Fe bị oxi hóa (chất khử). Số oxi hóa của $C{u}^{2+}$ giảm từ +2 xuống 0 nên $C{u}^{2+}$ bị khử. Đáp án khớp với đáp án nguồn (49-A).

Đáp án A

Số thí nghiệm xảy ra phản ứng oxi hóa - khử là các thí nghiệm:

(1) Sục khí $C_2{H}_4$ vào dung dịch $KMn{O}_4$.

(3) Chiếu sáng hỗn hợp khí metan và clo.

(6) Đun nóng hỗn hợp triolein và hiđro (với xúc tác Ni).

(8) Cho anilin tác dụng với dung dịch brom.

(10) Cho glixerol tác dụng với Na.

Chọn C. Tính khử của Cacbon là sự tăng số oxi hóa của Cacbon.
(a) $2C^0+Ca\to Ca{C}_2^{-1}$ → loại
(b) $C^0+2H_2\to C^{-4}{H}_4$ → loại
(c) $C^0+C^{+4}{O}_2\to C^{+2}O$ → Chọn
(d) $3C^0+4Al\to A{l}_4{C}_3^{-4}$ → loại

Đáp án D. Phân tích :
Từ phản ứng a) ta có : $\frac{F{e}^{2+}}{Fe}\frac{C{u}^{2+}}{Cu}$
Từ phản ứng b) ta có : $\frac{C{u}^{2+}}{Cu}\frac{F{e}^{3+}}{F{e}^{2+}}$
Từ phản ứng c) ta có : $\frac{M{g}^{2+}}{Mg}\frac{F{e}^{2+}}{Fe}$
Suy ra có sắp xếp sau : $\frac{M{g}^{2+}}{Mg}\frac{F{e}^{2+}}{Fe}\frac{C{u}^{2+}}{Cu}\frac{F{e}^{3+}}{F{e}^{2+}}$
Tính khử : $Mg>Fe>Cu>F{e}^{2+}$
Tính oxi hóa : $M{g}^{2+}<F{e}^{2+}C{u}^{2+}<F{e}^{3+}$ Vậy nhận xét đúng là D.

Đáp án : C
Hướng dẫn : Các phản ứng thuộc loại phản ứng oxi hóa - khử là a, d, e, f, g.

Đáp án : C
Hướng dẫn : 1, 3, 4, 5.

Đáp án đúng là B

Phương pháp giải

Xác định số oxi hóa của bromine trước và sau phản ứng để xác định vai trò của bromine.

Lời giải

Số oxi hóa của các nguyên tố trong phản ứng được xác định như sau:

$$\stackrel{+1}{\mathrm{H}}\stackrel{-2}{\mathrm{O}}+\stackrel{0}{{\mathrm{Br}}_2}\to \stackrel{+1}{\mathrm{H}}\stackrel{-2}{\mathrm{O}}\stackrel{+1}{\mathrm{Br}}+\stackrel{+1}{\mathrm{H}}\stackrel{-1}{\mathrm{Br}}$$

Ta thấy sau phản ứng số oxi hóa của nguyên tử bromine vừa tăng vừa giảm nên bromine đóng vai trò vừa là chất oxi hóa, vừa là chất khử.

Chọn B.

a) Đúng. Phản ứng (1): CO bị oxi hóa thành CO₂, iodine trong I₂O₅ bị khử thành I₂. Phản ứng (3): I₂ bị khử về I⁻, S₂O₃²⁻ bị oxi hóa thành S₄O₆²⁻. b) Sai. Nếu NH₃ và H₂S cũng tác dụng với I₂O₅ tạo I₂ thì lượng Na₂S₂O₃ cần dùng sẽ lớn hơn 12,2 mL. c) Đúng. Nếu I₂ bị thất thoát một phần thì lượng CO xác định được sẽ thấp hơn thực tế. d) Đúng. n(Na₂S₂O₃) = 2,44.10⁻⁵ mol; n(I₂) = 1,22.10⁻⁵ mol; n(CO) = 6,10.10⁻⁵ mol; m(CO) = 1,708 mg; C(CO) = 1,708 / 30 = 0,0569 ≈ 0,057 mg/L.
a) Đúng. Phản ứng (1): CO bị oxi hóa thành CO₂, iodine trong I₂O₅ bị khử thành I₂. Phản ứng (3): I₂ bị khử về I⁻, S₂O₃²⁻ bị oxi hóa thành S₄O₆²⁻. Vậy (1) và (3) đều là phản ứng oxi hóa - khử.
b) Sai. Nếu NH₃ và H₂S cũng tác dụng với I₂O₅ tạo I₂, thì khi phân tích trực tiếp, lượng I₂ sinh ra sẽ nhiều hơn. Khi đó lượng Na₂S₂O₃ cần dùng sẽ lớn hơn 12,2 mL, không phải bé hơn.
c) Đúng. Nếu I₂ bị thất thoát một phần, lượng I₂ hấp thụ vào KI giảm, lượng Na₂S₂O₃ chuẩn độ giảm. Khi tính ngược lại, lượng CO xác định được sẽ thấp hơn thực tế.
d) Đúng. n(Na₂S₂O₃) = 0,002 . 0,0122 = 2,44.10⁻⁵ mol. Theo phản ứng chuẩn độ: 1 mol I₂ cần 2 mol Na₂S₂O₃. n(I₂) = 2,44.10⁻⁵ / 2 = 1,22.10⁻⁵ mol. Theo phản ứng: 5CO + I₂O₅ → I₂ + 5CO₂. n(CO) = 5n(I₂) = 5 . 1,22.10⁻⁵ = 6,10.10⁻⁵ mol. m(CO) = 6,10.10⁻⁵ . 28 = 1,708.10⁻³ g = 1,708 mg. Mẫu khí có thể tích 30 L, nên: C(CO) = 1,708 / 30 = 0,0569 mg/L ≈ 0,057 mg/L.

(AI giải đề cho tôi)
Trong phản ứng $Fe+CuS{O}_4\to Cu+FeS{O}_4$, sắt đi từ số oxi hóa 0 lên +2 (mất electron), tức bị oxi hóa. Quá trình oxi hóa là $Fe\to F{e}^{2+}+2e$. Quá trình khử tương ứng là $C{u}^{2+}+2e\to Cu$ (phương án A). Vậy đáp án đúng là C, khớp với đáp án nguồn (41-C).

(AI giải đề cho tôi)
Xét từng thí nghiệm: (a) Nung KNO3: $2KN{O}_3\to 2KN{O}_2+O_2$, N giảm từ +5 xuống +3, O tăng từ -2 lên 0 → phản ứng oxi hóa - khử. (b) Fe(OH)2 + H2SO4 đặc, nóng (dư): H2SO4 đặc nóng oxi hóa Fe(II) thành Fe(III) ($2Fe(OH{)}_2+6H_{2}S{O}_4(đặc,n\acute{o}ng)\to F{e}_2(S{O}_4{)}_3+S{O}_2+6H_{2}O$), S giảm +6 → +4, Fe tăng +2 → +3 → phản ứng oxi hóa - khử. (c) $C{l}_2+2FeC{l}_2\to 2FeC{l}_3$: Cl giảm 0 → -1, Fe tăng +2 → +3 → phản ứng oxi hóa - khử. (d) KHSO4 + FeCl2: chỉ là trao đổi ion (không có chất oxi hóa/khử, Fe2+ không bị oxi hóa) → không phải phản ứng oxi hóa - khử. (e) $Si+2NaOH+H_{2}O\to N{a}_{2}Si{O}_3+2H_2\uparrow$: Si tăng 0 → +4, H giảm +1 → 0 → phản ứng oxi hóa - khử. Vậy có 4 thí nghiệm xảy ra phản ứng oxi hóa - khử: (a), (b), (c), (e). Đáp án A, khớp với đáp án nguồn.