Hai ống nghiệm (1) và (2) đều chứa 1 mL dung dịch copper(II) sulfate 0,5% màu xanh nhạt. Tiến hành hai thí nghiệm sau ở 20°C:

Thí nghiệm 1: Thêm từ từ cho đến hết 2 mL dung dịch hydrochloric acid đặc (nồng độ khoảng 11 M) không màu vào ống nghiệm (1) thu được dung dịch có màu vàng chanh, do có quá trình:
$$[Cu(O{H}_2{)}_6{]}^{2+}(aq)+4C{l}^{-}(aq)\rightleftharpoons [CuC{l}_4{]}^{2-}(aq)+6H_{2}O(l)K_C=4,18.10^5$$

Thí nghiệm 2: Thêm từ từ cho đến hết 2 mL dung dịch sodium chloride bão hòa (nồng độ khoảng 5,3 M) không màu vào ống nghiệm (2) thu được dung dịch có màu xanh nhạt hơn so với ban đầu.

(AI giải đề cho tôi)
Câu 4 (Đúng/Sai):
a) SAI. Hằng số cân bằng $K_C=4,18.10^5\gg 1$ cho thấy cân bằng nghiêng mạnh về phía tạo thành $[CuC{l}_4{]}^{2-}$ (thực tế thêm HCl đặc 11 M thì dung dịch chuyển sang màu vàng chanh của $[CuC{l}_4{]}^{2-}$). Vậy trong điều kiện này $[CuC{l}_4{]}^{2-}$ bền hơn $[Cu(O{H}_2{)}_6{]}^{2+}$, không phải ngược lại.

b) ĐÚNG. Khi dùng HCl khoảng 5,3 M, nồng độ $C{l}^{-}$ tương đương trường hợp thí nghiệm 2 (NaCl bão hòa 5,3 M). Vì ở thí nghiệm 2 với cùng nồng độ $C{l}^{-}$ khoảng 5,3 M, dung dịch chỉ xanh nhạt hơn (do pha loãng) chứ không xuất hiện màu vàng chanh đặc trưng của $[CuC{l}_4{]}^{2-}$, nên với HCl 5,3 M cũng không quan sát thấy dấu hiệu phản ứng tạo phức $[CuC{l}_4{]}^{2-}$ (cần nồng độ $C{l}^{-}$ lớn hơn nhiều, như HCl đặc ~11 M, màu vàng mới xuất hiện).

c) SAI. Nước lỏng là dung môi, không đưa vào biểu thức hằng số cân bằng; ngoài ra $C{l}^{-}$ trong dung dịch phải ghi trạng thái (aq) chứ không phải (l). Biểu thức đúng là:
$$K_C=\frac{[[CuC{l}_4{]}^{2-}(aq)]}{[[Cu(O{H}_2{)}_6{]}^{2+}(aq)].[C{l}^{-}(aq){]}^4}$$

d) ĐÚNG. Trong thí nghiệm 2, dù thêm NaCl bão hòa 5,3 M, dung dịch vẫn giữ màu xanh (chỉ nhạt hơn do bị pha loãng từ 1 mL lên 3 mL), không chuyển sang màu vàng chanh hay xanh lục của phức $[CuC{l}_4{]}^{2-}$. Vậy không có dấu hiệu của phản ứng hình thành phức chất.
a) (AI giải đề cho tôi)
K_C = 4,18.10^5 >> 1 nên cân bằng nghiêng về phía tạo [CuCl4]2-; thực tế thêm HCl đặc dung dịch chuyển màu vàng chanh. Vậy [CuCl4]2- bền hơn [Cu(OH2)6]2+ trong điều kiện này.
b) (AI giải đề cho tôi)
Với Cl- khoảng 5,3 M (giống thí nghiệm 2 với NaCl bão hòa), dung dịch chỉ xanh nhạt hơn do pha loãng, không có màu vàng chanh của [CuCl4]2-, nên không quan sát thấy dấu hiệu tạo phức.
c) (AI giải đề cho tôi)
H2O(l) là dung môi không đưa vào biểu thức K; Cl- phải là (aq) chứ không phải (l). Biểu thức đúng: K_C = [[CuCl4]2-] / ([[Cu(OH2)6]2+].[Cl-]^4).
d) (AI giải đề cho tôi)
Dung dịch sau thí nghiệm 2 vẫn màu xanh (nhạt hơn do pha loãng 1 mL lên 3 mL), không có màu vàng/xanh lục của [CuCl4]2-, nên không có dấu hiệu phản ứng hình thành phức chất.