Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Chọn và xử lý biểu đồ theo yêu cầu đề (Địa lý Lớp 12)

(AI giải đề cho tôi)
Muốn thể hiện tốc độ tăng trưởng (sự biến động qua các năm 2010, 2015, 2018, 2020) của số lượng đàn gia súc, biểu đồ đường là thích hợp nhất vì thể hiện rõ xu hướng tăng/giảm theo thời gian. Biểu đồ cột chỉ thể hiện quy mô, miền dùng cho tổng thể và cơ cấu liên tục, tròn dùng cho cơ cấu tại một thời điểm. Vậy đáp án là C (khớp với đáp án gạch chân trong đề).

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ tròn dạng dải (100%) thể hiện cơ cấu diện tích lúa theo mùa vụ (lúa mùa, lúa đông xuân, lúa hè thu) qua các năm 2005, 2010, 2016, 2021, cho thấy sự chuyển dịch cơ cấu: lúa mùa giảm từ 27,8% xuống 21,5%, lúa hè thu tăng từ 32,1% lên 37,0%. Đây là biểu đồ thể hiện chuyển dịch cơ cấu diện tích lúa phân theo mùa vụ, không phải quy mô (không có số liệu tuyệt đối) hay tốc độ tăng trưởng.

(AI giải đề cho tôi)
Hai đối tượng có đơn vị khác nhau (nghìn tấn và triệu lít) nên không thể vẽ chung biểu đồ cột, miền hay tròn theo giá trị tuyệt đối. Muốn thể hiện tốc độ tăng trưởng, phải tính tốc độ tăng (%) của từng sản phẩm qua các năm rồi vẽ biểu đồ đường. Vậy đáp án là A.

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ kết hợp cột (khách nội địa, khách quốc tế theo triệu lượt) và đường (doanh thu theo nghìn tỉ đồng) qua các năm 2015, 2017, 2019, 2020 thể hiện giá trị tuyệt đối, tức quy mô của số lượt khách du lịch và doanh thu từ du lịch, không phải cơ cấu (cần phần trăm) hay tốc độ tăng trưởng (cần số liệu so sánh %).

(AI giải đề cho tôi)
Bảng có 4 mốc thời gian (2010, 2016, 2018, 2020) và 3 thành phần kinh tế với số liệu tuyệt đối (nghìn người), trong đó các thành phần chênh lệch rất lớn (kinh tế ngoài Nhà nước ~45000, có vốn đầu tư nước ngoài chỉ ~1700–4700). Muốn thể hiện cả quy mô lao động từng thành phần lẫn sự chuyển dịch cơ cấu qua các năm, biểu đồ kết hợp (cột thể hiện số lượng của các thành phần qua các năm kết hợp đường thể hiện tổng số/tỷ trọng) là thích hợp nhất. Biểu đồ tròn chỉ thể hiện được cơ cấu của từng năm riêng lẻ, không thể hiện được sự chuyển dịch liên tục; biểu đồ miền/đường không phù hợp vì các đơn vị có số liệu chênh lệch quá lớn và cần thể hiện cả số tuyệt đối lẫn cơ cấu.

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ trụ xếp lớp 100% cho tỉ trọng giá trị xuất khẩu và nhập khẩu qua các năm 2013, 2015, 2017, 2020 (xuất khẩu: 50; 50,6; 49,8; 48,2%; nhập khẩu: 50; 49,4; 50,2; 51,8%). Vì trục tung là % nên biểu đồ thể hiện cơ cấu (tỉ trọng) giá trị xuất - nhập khẩu và sự thay đổi của nó theo thời gian, không thể hiện quy mô (giá trị tuyệt đối) hay tốc độ tăng trưởng. Đáp án B, khớp với đáp án gạch chân trong tài liệu gốc trang 7.

(AI giải đề cho tôi)
Bảng có 2 mặt hàng (sắt thép, than đá) qua 4 mốc thời gian, đơn vị giống nhau, các giá trị chênh lệch lớn (547,5 so với 9 901,6). Biểu đồ cột (có thể vẽ cột đôi) thể hiện rõ so sánh trị giá giữa các mặt hàng ở từng năm, phù hợp nhất. Biểu đồ tròn không dùng cho số liệu động thời gian; miền và đường thích hợp hơn cho số liệu liên tục theo năm, nhưng ở đây các năm không liên tục (2015, 2018, 2019, 2020) và khoảng cách giá trị quá lớn nên cột vẫn là lựa chọn tốt nhất.

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ cột thể hiện giá trị xuất khẩu và nhập khẩu (Tỉ USD) qua các năm 2015, 2016, 2019, 2020 (162/165,7; 176,5/174,4; 264,2/253,6; 282,6/262,6). Đây là biểu đồ thể hiện quy mô (giá trị tuyệt đối) và cơ cấu (xuất khẩu, nhập khẩu) giá trị xuất nhập khẩu hàng hóa, không phải tốc độ tăng trưởng hay sự thay đổi cơ cấu theo thời gian. Đáp án A.

(AI giải đề cho tôi)
Bảng số liệu cho hai đại lượng (diện tích, sản lượng) của ba vụ lúa trong cùng một năm 2020, các đối tượng (vụ lúa) không liên tục và không có chuỗi thời gian. Biểu đồ tròn chỉ thể hiện cơ cấu một đại lượng; biểu đồ miền dùng cho chuỗi thời gian; biểu đồ kết hợp thường dùng khi có trục thời gian với hai đại lượng khác đơn vị. Do đó biểu đồ cột (cột nhóm) là thích hợp nhất để so sánh diện tích và sản lượng giữa các vụ lúa. Đáp án D, trùng với đáp án được đánh dấu trong tài liệu nguồn.

(AI giải đề cho tôi)
Cần thể hiện cả quy mô (tổng số) và cơ cấu (các mùa vụ) cho 2 năm 2010 và 2018. Biểu đồ tròn có bán kính tỉ lệ với tổng diện tích vừa thể hiện quy mô, vừa thể hiện cơ cấu qua các cung chia theo mùa vụ. Biểu đồ miền chỉ thể hiện cơ cấu qua thời gian liên tục, không phù hợp với 2 mốc rời rạc; đường chỉ thể hiện quy mô; kết hợp không thể hiện tốt cơ cấu. Đáp án khớp với đáp án nguồn (72-B).

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ kết hợp cột (dầu mỏ: 17; 17; 14 triệu tấn) và đường (điện: 141; 176; 209 tỷ Kwh) qua các năm 2014, 2016, 2018, thể hiện giá trị sản lượng tuyệt đối của hai ngành theo thời gian, tức quy mô sản lượng. Không có tỷ lệ % (cơ cấu) hay số tương đối so sánh (tốc độ tăng trưởng). Đáp án khớp với nguồn: 79-A.

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ kết hợp cột (than sạch: 41; 39; 42 triệu tấn) và đường (điện: 141; 176; 209 tỷ Kwh) qua các năm 2014, 2016, 2018 thể hiện các số lượng tuyệt đối, tức quy mô sản lượng của hai sản phẩm. Không có tỷ lệ % (cơ cấu) hay số tương đối so sánh với kỳ gốc (tốc độ tăng trưởng), nên đáp án là B, khớp với đáp án nguồn (77-B).

(AI giải đề cho tôi)
Cần thể hiện cả quy mô (tổng số) và cơ cấu (các mùa vụ) cho 2 năm. Biểu đồ tròn có bán kính tỉ lệ với tổng diện tích (7489,4 và 7570,4 nghìn ha) thể hiện quy mô, các cung bên trong thể hiện cơ cấu theo mùa vụ (đông xuân, hè thu và thu đông, mùa). Biểu đồ miền/đường thích hợp với chuỗi số liệu liên tục theo thời gian, biểu đồ kết hợp không thể hiện được cơ cấu 2 năm. Đáp án khớp với key: C.

Dựa vào kĩ năng nhận diện biểu đồ, biểu đồ thích hợp nhất thể hiện tốc độ tăng trưởng qua nhiều năm là biểu đồ đường
Chú ý: phải xử lí số liệu về tốc độ tăng trưởng (đơn vị %) trước khi vẽ biểu đồ
(tốc độ tăng trưởng năm sau = giá trị năm sau/ giá trị năm đầu *100) (%)

Dựa vào kĩ năng nhận diện biểu đồ, biểu đồ thích hợp nhất thể hiện giá trị thực (diện tích) của một, một nhóm đối tượng là biểu đồ cột => biểu đồ thích hợp nhất thể hiện diện tích lúa của Đồng bằng sông Hồng và Đồng bằng sông Cửu Long là biểu đồ cột ghép

Biểu đồ đã cho là biểu đồ kết hợp với trục tung bên trái có đơn vị nghìn tấn (đơn vị sản lượng dầu thô); trục tung bên phải có đơn vị tỉ Kwh (đơn vị sản lượng điện) => Biểu đồ thể hiện giá trị sản lượng dầu thô và sản lượng điện của Thái Lan, giai đoạn 2010 – 2015

Phương pháp: Phân tích biểu đồ.
Cách giải:
GDP của Việt Nam năm 2015 - 2018 tăng 1,3 lần. GDP của Thái Lan năm 2015 - 2018 tăng 1,25 lần. GDP của Ma-lai-xi-a năm 2015 - 2018 tăng 1,2 lần.
=> GDP của Việt Nam tăng nhanh hơn Thái Lan.
Chọn B.

Phương pháp: Nhận dạng biểu đồ.
Cách giải:
Theo bảng số liệu, để thể hiện số dự án và vốn đăng ký của nước ngoài được cấp phép nước ta giai đoạn 2015 - 2020, dạng biểu đồ kết hợp.
Chọn C.

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ tròn cho các số liệu theo đơn vị % (2010: 48; 29,2; 22,8 và 2020: 46,5; 34,6; 18,9) thể hiện tỉ lệ sản lượng lúa đông xuân, lúa hè thu và thu đông, lúa mùa trong tổng sản lượng, tức cơ cấu sản lượng lúa phân theo mùa vụ. Đáp án khớp với đáp án nguồn (30C).

(AI giải đề cho tôi)
Bảng có hai đại lượng khác đơn vị (diện tích nghìn ha và sản lượng nghìn tấn) của 4 tỉnh cùng một năm 2020. Biểu đồ cột kép (thuộc dạng cột) thể hiện rõ so sánh giữa các tỉnh cho từng đại lượng. Biểu đồ tròn chỉ thể hiện cơ cấu một đại lượng; miền dùng cho chuỗi thời gian; kết hợp thường dùng khi có trục thứ cấp và các giá trị chênh lệch lớn theo thời gian — không phù hợp bằng cột ở đây. Đáp án khớp với đáp án nguồn: C.