Hỗn hợp E gồm este X đơn chức và axit cacboxylic Y hai chức (đều mạch hở, không no có một liên kết đôi C = C trong phân tử). Đốt cháy hoàn toàn một lượng E thu được 0,43 mol khí $C{O}_2$ và 0,32 mol hơi nước. Mặt khác, thủy phân 46,6 gam E bằng lượng NaOH vừa đủ rồi cô cạn dung dịch thu được 55,2 gam muối khan và phần hơi có chứa chất hữu cơ Z. Biết tỉ khối của Z so với $H_2$ là 16. Phần trăm khối lượng của Y trong hỗn hợp E có giá trị gần nhất với.

(AI giải đề cho tôi)
Z có M_Z = 16 × 2 = 32 → Z là CH${}_3$OH, vậy este X là este của metanol. Gọi X: C${}_n$H${}_{2n-2}$O${}_2$ (M = 14n + 30), Y: C${}_m$H${}_{2m-4}$O${}_4$ (M = 14m + 60). Gọi a, b là mol X, Y trong 46,6 gam E.

Thủy phân: X + NaOH → muối + CH${}_3$OH (tăng khối lượng 8/mol); Y + 2NaOH → muối (tăng 44/mol). Chênh lệch khối lượng muối: 55,2 − 46,6 = 8,6 gam nên 8a + 44b = 8,6, tức 4a + 22b = 4,3.

Đốt cháy: H/C = 0,64/0,43, nên [ (2n−2)a + (2m−4)b ] / (na + mb) = 64/43, rút gọn: a(43 − 11n) = b(11m − 86).

Thử n = 5 (X = C${}_5$H${}_8$O${}_2$, M = 100), m = 6 (Y = C${}_6$H${}_8$O${}_4$, M = 144): tỉ lệ a/b = (11·6 − 86)/(43 − 55) = (−20)/(−12) = 5/3. Kết hợp 4a + 22b = 4,3 → a = 0,25; b = 0,15. Kiểm tra khối lượng: 0,25·100 + 0,15·144 = 25 + 21,6 = 46,6 gam ✓. Kiểm tra đốt cháy: C = 5(0,25) + 6(0,15) = 2,15; H = 8(0,25) + 8(0,15) = 3,2 → tỉ lệ 3,2/2,15 = 0,64/0,43 ✓.

Khối lượng Y = 0,15 × 144 = 21,6 gam → %Y = 21,6/46,6 × 100 ≈ 46,35% ≈ 46,5%. Đáp án C, khớp với đáp án nguồn.