Ở ngô, tính trạng chiều cao do 3 cặp gen Aa, Bb và Dd nằm trên 3 cặp NST khác nhau tương tác theo kiểu cộng gộp, trong đó, cứ mỗi alen trội làm cho cây cao thêm 10 cm. Cây thấp nhất có chiều cao 110cm. Lấy hạt phấn của cây cao nhất thụ phấn cho cây thấp nhất được F${}_1$, cho F${}_1$ tự thụ phấn được F${}_2$. Cho một số phát biểu sau:
(1) Cây cao nhất có chiều cao 170cm.
(2) Kiểu hình chiếm tỉ lệ nhiều nhất ở F${}_2$ có 4 kiểu gen qui định.
(3) Cây cao 160 cm F${}_2$ chiếm ti lệ 15/64.
(4) Trong số các cây cao 130 cm thu được ở F${}_2$, các cây thuần chủng chiếm tỉ lệ 25%.
(5) Số phép lai tối đa có thể có để đời con thu được đồng loạt cây cao 140cm là 7.
Số phát biểu đúng là

Phương pháp: Công thức tính tỷ lệ kiểu gen có a alen trội $\frac{C_n^a}{2^n}$ trong đó n là số cặp gen dị hợp của bố mẹ.
Cách giải: P: AABBDD × aabbdd → F₁: AaBbDd.
(1) đúng, cây cao nhất AABBDD = 110 + 6×10 = 170cm.
(2) đúng, cây cao 160cm (có 5 alen trội) có ti lệ = $\frac{C_6^5}{2^6}$ = 3/32.
(3) sai, cây ở F₂ có ti lệ nhiều nhất là cây có chiều cao trung bình có 3 alen trội có: Kiểu dị hợp 3 cặp gen (AaBbDd) và các kiểu 1 cặp dị hợp, 1 cặp đồng hợp trội, 1 cặp đồng hợp lặn (gồm AABbdd, AAbbDd, aaBBDd, AaBBdd, AabbDD, aaBbDD: tính nhánh). Vậy có 7 kiểu gen quy định.
(4) sai, cây cao 130cm (có 2 alen trội) có ti lệ = $\frac{C_6^2}{2^6}$ = 15/64. Tỉ lệ cây thuần chủng mang 2 alen trội là 1/64 × 3 = 3/64. Vậy, trong số các cây cao 130 cm thu được ở F₂ các cây thuần chủng chiếm tỉ lệ (3/64)/(15/64) = 1/5.
(5) sai, số phép lai thu được con 100% cây cao 140cm (có 3 alen trội): Để đời con thu được toàn bộ các cây dị hợp 3 cặp gen: P gồm AA × aa, BB × bb, DD × dd. Có thể có 4 phép lai P: AABBDD × aabbdd → AaBbDd. Để đời con thu được toàn bộ các cây dị hợp 1 cặp gen, 1 cặp đồng hợp trội và 1 cặp đồng hợp lặn (VD: AABbdd, mỗi trường hợp có 1 phép lai, VD: AABBdd × aabbdd). Có 6 kiểu gen như TH này nên có 6 phép lai. Vậy 4 + 6 = 10.