Bệnh alkan niệu là một bệnh di truyền hiếm gặp. Gen gây bệnh (alk) là gen lặn nằm trên NST số 9. Gen alk liên kết với gen I mã hóa cho hệ nhóm máu ABO. Khoảng cách giữa gen alk và gen I là 11 cM. Sự di truyền của 2 tính trạng nói trên trong 1 gia đình được mô tả theo phả hệ dưới đây.



Một nhà Di truyền y học tư vấn đưa ra một số nhận xét trong hồ sơ tư vấn như sau:
I. Người số 4 nhận giao tử $I^A$alk từ cả mẹ và bố.
II. Người số 3 mang nhóm máu B và nhận alen $I^O$ từ bố nên có kiểu gen dị hợp tử chéo.
III. Nếu cặp vợ chồng 3 – 4 vẫn tiếp tục sinh con, xác suất con họ có nhóm máu B và bị bệnh là 2,75\%.
IV. Cặp vợ chồng 3 – 4 và bốn đứa con của họ có 5 người mang kiểu gen dị hợp về tính trạng nhóm máu.
Số nhận định đúng trong hồ sơ tư vấn là:

(AI giải đề cho tôi)
Xác định kiểu gen từ phả hệ (gen alk lặn trên NST 9, liên kết với gen I, khoảng cách 11 cM → tần số hoán vị 11%).

- Bố của người 3: nhóm O, bị bệnh → $I^{O}alk/I^{O}alk$. Mẹ của người 3: nhóm AB, bình thường → $I^{A}Alk/I^{B}Alk$. Người 3 nhóm B, bình thường → nhận $I^{B}Alk$ từ mẹ và $I^{O}alk$ từ bố: $\frac{I^{B}Alk}{I^{O}alk}$ (dị hợp tử chéo). → Nhận định II đúng.

- Bố của người 4: nhóm O, bình thường → $I^{O}Alk/I^{O}Alk$, chỉ cho giao tử $I^{O}Alk$. Người 4 nhóm A, bị bệnh → nhận $I^{A}alk$ từ mẹ (mẹ $I^{A}Alk/I^{O}alk$) và $I^{O}Alk$ từ bố: $\frac{I^{A}alk}{I^{O}Alk}$. Người 4 không thể nhận $I^{A}alk$ từ bố (bố chỉ có $I^{O}Alk$). → Nhận định I sai.

- Xét phép lai 3 × 4 (cả hai dị hợp tử chéo, hoán vị 11%):
Người 3 cho giao tử: $I^{B}Alk$ 44,5%; $I^{O}alk$ 44,5%; $I^{B}alk$ 5,5%; $I^{O}Alk$ 5,5%.
Người 4 cho giao tử: $I^{A}alk$ 44,5%; $I^{O}Alk$ 44,5%; $I^{A}Alk$ 5,5%; $I^{O}alk$ 5,5%.
Con nhóm B và bị bệnh phải là $\frac{I^{B}alk}{I^{O}alk}$: xác suất $=0,055\times 0,055=0,003025=0,3025\%\ne 2,75\%$. → Nhận định III sai.

- Về nhóm máu: người 3 ($I^B{I}^O$) và người 4 ($I^A{I}^O$) đều dị hợp; các con: AB ($I^A{I}^B$), B ($I^B{I}^O$), A ($I^A{I}^O$) đều dị hợp, con O ($I^O{I}^O$) đồng hợp. Tổng cộng 5 người dị hợp về nhóm máu. → Nhận định IV đúng.

Vậy có 2 nhận định đúng (II và IV) → chọn D, khớp với đáp án nguồn.