Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Xây dựng và bảo vệ chính quyền 1945–1946 (Lịch sử Lớp 12)

Phương pháp: suy luận.

Cách giải:

Từ 6-3-1946 đến trước 19-12-1946: Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ trương kí sử dụng phương pháp hòa bình với Pháp. Tiêu biểu là kí với Pháp Hiệp định Sơ bộ (6/3/1946) và Tạm ước (14/9/1946) để có thời gian hòa hoãn để xây dựng, cùng cố lực lượng, chuẩn bị bước vào cuộc kháng chiến toàn quốc chống thực dân Pháp không thể tránh khỏi.

Chọn đáp án: D

(AI giải đề cho tôi)
Giai đoạn 1945-1946, để xây dựng chính quyền cách mạng, ngày 6-1-1946 nhân dân cả nước tham gia cuộc Tổng tuyển cử bầu Quốc hội khóa I. Các phương án B, C, D không đúng bối cảnh (không có chiến tranh phá hoại của Anh, không có kế hoạch bình định của Đức, công nghiệp hóa không phải nhiệm vụ thời kỳ này). Khớp với đáp án nguồn: 21. A.

(AI giải đề cho tôi)
Sau Cách mạng Tháng Tám, từ ngày 2/9/1945 đến trước ngày 19/12/1946, thực dân Pháp quay trở lại xâm lược Việt Nam (nổ súng đánh chiếm Nam Bộ từ 23/9/1945, gây hấn ở Hà Nội, đến 19/12/1946 toàn quốc kháng chiến bùng nổ). Hà Lan xâm lược Indonesia, Bồ Đào Nha và Đức không có mặt ở Việt Nam giai đoạn này. Đáp án khớp với bảng đáp án nguồn (19-D).

(AI giải đề cho tôi)
Ngày 8-9-1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 17/SL thành lập Nha Bình dân học vụ, nhằm mở phong trào xóa nạn mù chữ. Các phương án khác sai: nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa được tuyên bố độc lập ngày 2-9-1945; Chính phủ liên hiệp kháng chiến thành lập năm 1948; Khu giải phóng Việt Bắc là căn cứ địa kháng chiến. Đáp án khớp với bảng đáp án nguồn (9-C).

(AI giải đề cho tôi)
Tạm ước kí ngày 14-9-1946 giữa Chủ tịch Hồ Chí Minh và đại diện Chính phủ Pháp Moutet: Việt Nam nhân nhượng thêm cho Pháp một số quyền lợi về kinh tế và văn hóa, đổi lại Pháp rút quân về phía Nam theo đúng hạn (15-10-1946). Đây là nội dung chuẩn trong SGK Lịch sử 12. Đáp án khớp bảng đáp án (14-B).

B. Biến thời gian thành lực lượng vật chất phục vụ cho sự nghiệp cách mạng. Đúng vì do kí hiệp định nên có thời gian xây dựng lực lượng tạo nên sức mạnh.

Phương pháp: SGK Lịch sử 12, nội dung cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược (1945 – 1954).
Cách giải: Ngay khi Pháp quay trở lại xâm lược lần thứ hai (1945), Đảng và Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đã đề ra chủ trương kêu gọi nhân dân cả nước ủng hộ, chi viện cho quân dân Nam Bộ, thành lập các đơn vị "Nam tiến" và khẩn trương lên đường vào Nam chiến đấu.
Chọn A.

Phương pháp giải: loại trừ.

Giải chi tiết:
- Đáp án A loại vì quân Trung Hoa Dân quốc vào Việt Nam giải giáp quân đội Nhật.
- Đáp án B loại vì quân Anh không kí hóa ước với ta.
- Đáp án C đúng vì cả Anh và Trung Hoa Dân quốc đều chống phá cách mạng nước ta.
- Đáp án D loại vì Việt quốc, Việt cách là tay sai của quân Trung Hoa Dân quốc.

(AI giải đề cho tôi)
Sau Chiến tranh thế giới thứ hai, các nước Tây Âu (điển hình là Pháp) tìm cách quay lại chiếm các thuộc địa cũ. Đối với Việt Nam, thực dân Pháp đã quay trở lại xâm lược nước ta lần thứ hai (từ 1945–1946, mở đầu bằng việc đánh chiếm Nam Bộ ngày 23/9/1945), buộc nhân dân ta phải đứng lên kháng chiến chống Pháp (toàn quốc kháng chiến 19/12/1946). Phương án A sai vì Pháp không công nhận Việt Nam độc lập mà chỉ lập chính phủ bù nhìn; B sai vì liên kết Pháp – Mỹ chống cách mạng diễn ra sau này, không phải ngay từ 1945; C sai vì việc Việt Nam tuyên bố độc lập không làm Pháp từ bỏ ý đồ xâm lược. Đáp án khớp với bảng đáp án nguồn (câu 13: D).

(AI giải đề cho tôi)
Trong hơn một năm sau Cách mạng tháng Tám 1945, chính quyền Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tập trung đối phó giặc đói, giặc dốt, giặc ngoại xâm. Về văn hóa - giáo dục, ngày 8-9-1945 Chính phủ lập Nha Bình dân học vụ, phát động phong trào xóa nạn mù chữ (Bình dân học vụ) trên toàn quốc. Các phương án hiện đại hóa, công nghiệp hóa hay ứng dụng công nghệ cao không phù hợp với điều kiện đất nước lúc đó. Đáp án trùng với đáp án nguồn (13C).

(AI giải đề cho tôi)
Đầu năm 1946, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa vừa ra đời non trẻ phải cùng lúc đối mặt với nhiều kẻ thù: thực dân Pháp ở miền Nam, quân Trung Hoa Dân quốc (các tổ chức phản động Việt gian) ở miền Bắc, cùng tình thế 'ngàn cân treo sợi tóc'. Để tránh đối đầu với nhiều kẻ thù cùng một lúc, ngày 6-3-1946, Hồ Chí Minh (phía Việt Nam) và Jean Sainteny (phía Pháp) kí kết Hiệp định Sơ bộ, nhằm đẩy quân Pháp ra miền Bắc thay quân Tưởng, đồng thời có thời gian hòa hoãn chuẩn bị lực lượng kháng chiến. B sai vì Pháp không có thiện chí hòa bình (chúng âm mưu tái chiếm Đông Dương); C sai vì lúc này ta không còn giữ thế chủ động tiến công; D sai vì Trung Hoa Dân quốc đã kí Hiệp ước Hoa - Pháp (28-2-1946) cho phép quân Pháp ra miền Bắc. Đáp án khớp với đáp án nguồn: 27A.

(AI giải đề cho tôi)
Từ sau 2/9/1945 đến trước 6/3/1946, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa phải đối phó đồng thời với quân Trung Hoa Dân quốc ở miền Bắc (đến giải giáp quân Nhật) và thực dân Pháp ở miền Nam. Đảng, Chính phủ và Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ trương hòa hoãn, nhân nhượng với quân Trung Hoa Dân quốc (mời họ tham gia Chính phủ liên hiệp, cung cấp lương thực...), đồng thời kháng chiến chống Pháp ở Nam Bộ (khởi đầu từ 23/9/1945). Phương án D phản ánh đúng chủ trương này. Phương án A sai vì chưa dùng vũ trang chống quân Tưởng; B sai vì hòa hoãn với Pháp chỉ diễn ra từ 6/3/1946 (Hiệp định Sơ bộ); C sai vì không nhân nhượng với Pháp trong giai đoạn này. Đáp án khớp với đáp án nguồn (35D).

Đối với Hiệp định Sơ bộ, mặc dù ta muốn có thời gian để chuẩn bị lực lượng và đuổi quân Trung Hoa Dân Quốc ra khỏi nước ta nên mới tạm thời hòa hóa với Pháp. Tuy nhiên, điều khoản của các hiệp định không có điều khoản nào vi phạm chủ quyền quốc gia, mặc dù đến khi Tạm ước được kí kết (14-9-1946) thì Việt Nam cũng nhân nhượng với Pháp một số quyền lợi về kinh tế văn hóa chứ không có điều khoản ảnh hưởng đến chủ quyền quốc gia. => Ta nhân nhượng có nguyên tắc.

Câu 40: Đáp án B. Khi thực dân Pháp chính thức quay trở lại xâm lược Việt Nam lần thứ hai, mở đầu là cuộc chiến đấu của quân và dân ta ở Nam Bộ.

(AI giải đề cho tôi)
Giai đoạn 2/9/1945 đến trước 19/12/1946, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa vừa mới thành lập, chính quyền còn non trẻ, lực lượng vũ trang và kinh tế còn yếu, trong khi phải đối mặt cùng lúc với nhiều kẻ thù (20 vạn quân Trung Hoa Dân quốc ở miền Bắc, thực dân Pháp âm mưu quay lại, quân Anh ở miền Nam). Vì vậy Trung ương Đảng, Chính phủ và Chủ tịch Hồ Chí Minh phải thực hiện sách lược mềm dẻo: hòa hoãn với Trung Hoa Dân quốc (đón Tưởng, hiến 4 triệu đồng, giải tán Việt Minh...) và hòa hoãn với Pháp (Hiệp định Sơ bộ 6/3/1946, Tạm ước 14/9/1946) để tránh phải chống lại cùng lúc hai kẻ thù, tranh thủ thời gian củng cố chính quyền và chuẩn bị lực lượng kháng chiến. Lí do chủ yếu là chính quyền ta non trẻ, chưa đủ sức chống lại cùng lúc hai kẻ thù mạnh. Đáp án khớp với đáp án nguồn (23-C).

(AI giải đề cho tôi)
Hiệp định Sơ bộ (6/3/1946, đề ghi 6/1/1946) thể hiện sách lược mềm dẻo, linh hoạt của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh: nhân nhượng một bước để tránh cùng lúc đối phó với nhiều kẻ thù, tranh thủ thời gian hòa hoãn chuẩn bị kháng chiến, đồng thời phân hóa kẻ thù, đẩy Pháp vào thế phải thừa nhận Việt Nam Dân chủ Cộng hòa là một quốc gia tự do. Đây không phải sự thỏa hiệp đầu hàng (C) hay non yếu trong lãnh đạo (D); Đảng vẫn xác định thực dân Pháp là kẻ thù nên không có sự thay đổi nhận định kẻ thù (B). Đáp án khớp với đáp án nguồn 26-A.

(AI giải đề cho tôi)
Sau Cách mạng tháng Tám 1945, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa non trẻ phải đối mặt với nhiều khó khăn: nạn đói, tệ nạn xã hội, mù chữ, chính quyền non trẻ, nhưng khó khăn lớn nhất, nghiêm trọng nhất là tình trạng thù trong giặc ngoài: quân Đồng minh (20 vạn quân Tưởng ở miền Bắc, quân Anh - Pháp ở miền Nam) cùng các thế lực phản động Việt Nam (Việt Quốc, Việt Cách, tay sai Pháp) đe dọa sự tồn vong của chế độ mới. Đây là mối đe dọa trực tiếp đến sự tồn tại của độc lập dân tộc và chính quyền cách mạng, nên được xác định là khó khăn lớn nhất. Bảng đáp án của đề (trang 6) cũng ghi 37-A, phù hợp với kết quả giải độc lập.

(AI giải đề cho tôi)
Theo Hiệp định Sơ bộ ngày 6/3/1946, Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đồng ý cho 15.000 quân Pháp ra miền Bắc thay thế cho quân Trung Hoa Dân quốc (quân Tưởng đang giải giáp quân Nhật ở phía Bắc vĩ tuyến 16). Đáp án khớp với bảng đáp án nguồn (Câu 6 - C).

(AI giải đề cho tôi)
Đêm 18/12/1946, thực dân Pháp gửi tối hậu thư đòi Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa giải giáp lực lượng tự vệ, cảnh vệ ở Hà Nội. Trước tình thế không thể nhượng bộ thêm, đêm 18 - rạng sáng 19/12/1946, Đảng cộng sản Đông Dương và Chính phủ quyết định phát động toàn quốc kháng chiến; tối 19/12/1946, Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến của Chủ tịch Hồ Chí Minh được phát thanh. Các sự kiện ở B, C, D diễn ra trước đó (đàm phán Phôngtennoblô thất bại 9/1946; Pháp đánh chiếm Hải Phòng, Lạng Sơn 11/1946; đánh úp trụ sở Ủy ban nhân dân Nam Bộ 23/9/1945) không phải là sự kiện ngay trước ngày 19/12/1946. Đáp án khớp với đáp án nguồn (câu 14 = A).

(AI giải đề cho tôi)
Sau Cách mạng Tháng Tám 1945, theo Hiệp định Potsdam, quân đội Anh vào giải giáp quân Nhật ở miền Nam Việt Nam (vĩ tuyến 16 trở xuống). Thay vì giải giáp, quân Anh đã giúp Pháp quay lại xâm lược Việt Nam: thả các tù binh Pháp, hỗ trợ quân Pháp tái chiếm Sài Gòn và các tỉnh Nam Bộ (ngày 23/9/1945 Pháp gây hấn ở Sài Gòn). Đế quốc Nhật đã đầu hàng, Trung Hoa dân quốc chỉ ở miền Bắc (vĩ tuyến 16 trở lên), đế quốc Mỹ không trực tiếp giúp Pháp quay lại lúc này. Đáp án bảng: câu 34 là C, khớp với kết quả giải.