Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Xây dựng và bảo vệ chính quyền 1945–1946 (Lịch sử Lớp 12)

Phương pháp: SGK Lịch sử 12, trang 127, suy luận.

Cách giải:

Chính sách hòa hoãn với quân Trung Hoa Dân quốc của Đảng và chính phủ những năm đầu sau cách mạng tháng Tám có ý nghĩa quan trọng là làm thất bại âm mưu lật đổ chính quyền cách mạng nước ta của chúng.

Chọn D.

Lời giải:
Thành quả lớn nhất mà cuộc cách mạng tháng Tám năm 1945 mang lại cho Việt Nam là độc lập dân tộc và chính quyền nhà nước. Do đó, nhiệm vụ hàng đầu của cách mạng Việt Nam sau khi cách mạng tháng Tám là xây dựng và bảo vệ chính quyền cách mạng.
Đáp án cần chọn là: A

Chỉ thị “Kháng chiến kiến quốc” của Trung ương Đảng (25-11-1945) đã chỉ rõ: thực dân Pháp là kẻ thù nguy hiểm hơn, là kẻ thù chính, cần phải tập trung mũi nhọn vào chúng. Xác định thực dân Pháp là kẻ thù chính, bởi vì chúng đã và đang trắng trợn vũ trang xâm lược nước ta ở Nam Bộ. Thực dân Pháp ráo riết đặt lại ách thống trị của chúng ở Đông Dương. Âm mưu đó được thể hiện trong Tuyên ngôn của chính phủ Đờ Gôn ngày 24-3-1945. Nhận rõ âm mưu của chủ nghĩa đế quốc sau Chiến tranh thế giới thứ hai, Đảng ta cho rằng, các thế lực đế quốc sẽ đi đến dàn xếp với nhau để cho thực dân Pháp trở lại Đông Dương. Trước sau chính quyền Tưởng Giới Thạch cũng “sẽ bằng lòng cho Đông Dương trở về tay Pháp, miễn là Pháp nhượng cho Tưởng nhiều quyền lợi quan trọng”.
Đáp án cần chọn là: B

(AI giải đề cho tôi)
Bản Tạm ước 14-9-1946 (Hồ Chí Minh - Fontenoy) được ký để kéo dài thời gian hòa hoãn, tranh thủ xây dựng, củng cố lực lượng kháng chiến, đồng thời tránh mọi mặt trận. Đáp án trắc nghiệm khớp với đáp án số 5 là A. Các phương án B, C, D không đúng: nhân nhượng không phải mục đích, còn việc loại quân Tưởng/Trung Hoa Dân quốc là mục đích của Hiệp định Sơ bộ 6-3-1946, không phải Tạm ước.

(AI giải đề cho tôi)
Cuộc Tổng tuyển cử Quốc hội đầu tiên (6-1-1946) có hơn 90% cử tri đi bỏ phiếu. Điều này thể hiện sự ủng hộ, tin tưởng của nhân dân vào Đảng và chính quyền mới, đồng thời đập tan âm mưu chống phá của kẻ thù (phá bỏ sự chia rẽ, phản đối cuộc bầu cử). Phương án A và D chỉ đúng một phần; B sai về nhận định. Đáp án trong bảng key của Đề 19 (ô số 2) là C, khớp với kết quả giải.

(AI giải đề cho tôi)
Cuối năm 1945 - đầu năm 1946, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa non trẻ phải đối mặt với nhiều kẻ thù cùng lúc: quân Tưởng ở miền Bắc, Pháp ở miền Nam, cùng các thế lực phản cách mạng. Lực lượng cách mạng còn non yếu, chưa sẵn sàng đối phó với nhiều kẻ thù. Vì vậy, ngày 6-3-1946, Hồ Chí Minh ký với Pháp Hiệp định Sơ bộ nhằm: đẩy nhanh quân Trung Hoa Dân quốc (đồng minh Tưởng) ra khỏi đất nước, tránh phải đụng độ với nhiều kẻ thù một lúc, và tranh thủ thời gian hòa hoãn để củng cố chính quyền, chuẩn bị lực lượng cho kháng chiến lâu dài khi Pháp quay lại xâm lược. Trong các phương án, phương án A nêu đúng lý do trực tiếp và quan trọng nhất của việc ký hiệp định (đáp án của sách là A). Phương án C chỉ là mục đích gián tiếp, B và D không phải lý do chính.

(AI giải đề cho tôi)
Trước ngày 6-3-1946 (trước khi ký Hiệp định Sơ bộ với Pháp), hơn 20 vạn quân Trung Hoa Dân quốc (quân Tưởng) đang ở miền Bắc nước ta với danh nghĩa giải giáp quân Nhật, cùng các đảng phái phản động chống cách mạng. Đảng, Chính phủ và Chủ tịch Hồ Chí Minh thực hiện sách lược ngoại giao mềm dẻo 'dĩ bất biến, ứng vạn biến': hòa hoãn, nhân nhượng với Trung Hoa Dân quốc (chấp nhận nhường 70 ghế Quốc hội, cung cấp lương thực, dung hòa với các đảng phái Việt Nam quốc dân đảng, Việt Nam cách mạng đồng minh) để tránh xung đột, củng cố chính quyền, chuẩn bị lực lượng, hướng về việc đối phó với thực dân Pháp - kẻ thù chính sau này. Đáp án B khớp với đáp án nguồn (Câu 27 = B).

(AI giải đề cho tôi)
Xác định thời gian các sự kiện: (2) Quân Pháp đánh úp trụ sở Uỷ ban nhân dân Nam Bộ ngày 23/9/1945, mở đầu cuộc kháng chiến ở Nam Bộ; (3) Quân Pháp khiêu khích, tiến công ta ở Hải Phòng (20/11/1946) và Lạng Sơn (22/11/1946); (1) Pháp gửi tối hậu thư đòi giải tán lực lượng tự vệ chiến đấu ở Hà Nội ngày 18/12/1946, ngay trước khi nổ ra toàn quốc kháng chiến (19/12/1946). Trình tự thời gian: 2 → 3 → 1, tương ứng đáp án D. Kết quả trùng với đáp án nguồn (Câu 4 = D).

(AI giải đề cho tôi)
Xếp theo mốc thời gian: (4) Pháp nổ súng xâm lược Nam Bộ ngày 23/9/1945; (3) Hiệp ước Hoa - Pháp kí ngày 28/2/1946; (2) Hiệp định Sơ bộ kí ngày 6/3/1946; (1) Bản Tạm ước kí ngày 14/9/1946. Trình tự là 4, 3, 2, 1, tương ứng đáp án A, trùng với đáp án nguồn (trang 210).

(AI giải đề cho tôi)
Ngay sau Cách mạng tháng Tám 1945, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa phải đối mặt với nhiều khó khăn: nạn đói, nạn dốt, tài chính kiệt quệ, phản cách mạng chống phá, nhưng khó khăn chính yếu, nghiêm trọng nhất là các thế lực ngoại xâm (quân Tưởng, quân Anh - Pháp, hơn 20 vạn quân Nhật chờ giải giáp) đe dọa trực tiếp sự tồn vong của chế độ mới. Do đó đáp án là B, trùng với đáp án của đề (số 15: B).

(AI giải đề cho tôi)
Để củng cố chính quyền dân chủ nhân dân sau Cách mạng tháng Tám, Đảng, Chính phủ và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tiến hành Tổng tuyển cử bầu Quốc hội trên cả nước (ngày 6-1-1946), bầu ra Quốc hội khóa I — bước quan trọng hợp pháp hóa chính quyền cách mạng. Các đáp án khác: đoàn quân Nam tiến (chống Pháp ở Nam Bộ), Nha bình dân học vụ (diệt giặc dốt), phong trào nhường cơm sẻ áo (chống giặc đói) đều là nhiệm vụ khác, không phải biện pháp củng cố chính quyền dân chủ nhân dân về thể chế. Kết quả trùng với đáp án nguồn (Câu 2 = C).

(AI giải đề cho tôi)
Trong những ngày đầu toàn quốc kháng chiến (12/1946), quân dân ta chiến đấu ở Hà Nội và các đô thị phía Bắc vĩ tuyến 16 với mục tiêu lớn nhất là kéo dài thời gian để di chuyển kho tàng, công xưởng, máy móc về chiến khu, đồng thời bảo vệ trung ương Đảng và Chính phủ rút về căn cứ an toàn. Đây là chủ trương 'vừa đánh vừa rút' theo chỉ đạo của Đảng. Bảng đáp án trang 194 cũng ghi câu 29 là A, phù hợp với kết quả giải độc lập.

(AI giải đề cho tôi)
Sau Cách mạng tháng Tám 1945, chính quyền cách mạng đối mặt với nạn đói triền miên. Các biện pháp như quyên góp, điều hòa thóc gạo (A), nghiêm trị đầu cơ tích trữ (B), phong trào “nhường cơm sẻ áo”, “hũ gạo cứu đói” (C) chỉ là những biện pháp cấp bách, mang tính cứu trợ trước mắt. Biện pháp có tính chất hàng đầu và lâu dài để giải quyết căn bản nạn đói là phát động phong trào “Tăng gia sản xuất” (kêu gọi “tăng gia sản xuất! tăng gia sản xuất ngay! tăng gia sản xuất nữa!”), nhằm tăng nguồn lương thực một cách bền vững. Đáp án D trùng với đáp án của đề (bảng đáp án trang 186, câu 7 = D).

(AI giải đề cho tôi)
Sau Cách mạng tháng Tám 1945, quân Trung Hoa Dân quốc vào Đông Dương với danh nghĩa quân đồng minh giải giáp quân Nhật. Do bị ràng buộc bởi cam kết đồng minh (không thể ra mặt công khai chống chính quyền cách mạng Việt Nam), chúng không dám ra mặt công khai mà dùng bọn tay sai (như Việt Quốc, Việt Cách) phá hoại cách mạng từ bên trong. Bảng đáp án của đề (trang 179-180) cũng cho câu 12 là D, trùng với kết quả giải độc lập.

(AI giải đề cho tôi)
Sau khi kí Hiệp định Sơ bộ (6-3-1946) và Tạm ước (14-9-1946), Pháp ngày càng lấn tới: chiếm đóng trái phép một số nơi, khiêu khích ở Nam Bộ, Nam Trung Bộ, Hải Phòng, Lạng Sơn. Hành động khiêu khích trắng trợn nhất là tối hậu thư ngày 12-12-1946 đòi Chính phủ ta giải tán lực lượng tự vệ chiến đấu, giao quyền kiểm soát Hà Nội cho Pháp — đây là bước chuẩn bị cho cuộc tấn công Hà Nội đêm 19-12-1946. Đáp án B, trùng với đáp án của đề (bảng đáp án câu 13 là B).

(AI giải đề cho tôi)
Sau khởi nghĩa Bắc Sơn và Nam Kỳ (1940) thất bại, thực dân Pháp ở Đông Dương câu kết với Trung Hoa dân quốc (Tưởng Giới Thạch) để cùng chống phá cách mạng Việt Nam, tạo thế bao vây, cô lập lực lượng cách mạng. Trước tình hình đó, Đảng ta chuyển từ chiến lược đánh Pháp sang chiến lược hòa hoãn, nhân nhượng với Pháp (chỉ thị của Trung ương tháng 11-1940) nhằm tránh bị bao vây từ hai phía, tập trung lực lượng chuẩn bị khởi nghĩa vũ trang. Bảng đáp án của đề (trang 179-180) cho câu 8 là C, khớp với kết quả giải độc lập.

(AI giải đề cho tôi)
Cả hai cuộc Tổng tuyển cử bầu Quốc hội (6-1-1946 và 25-4-1976) đều là dịp toàn dân đi bầu, thể hiện tinh thần đại đoàn kết toàn dân tộc: năm 1946 đoàn kết các tầng lớp nhân dân trong cả nước sau Cách mạng Tháng Tám; năm 1976 đoàn kết Bắc - Nam sau thống nhất đất nước, bầu Quốc hội thống nhất. Các phương án khác không phản ánh đúng ý nghĩa chung của hai cuộc bầu cử này.

(AI giải đề cho tôi)
Từ tháng 9/1945 đến trước 19/12/1946, Đảng ta thực hiện chính sách hòa hoãn, nhân nhượng với thực dân Pháp (hòa ước 6/3/1946, hiệp định tạm thời 14/9/1946) để tránh cùng lúc đối phó nhiều kẻ thù, tranh thủ thời gian chuẩn bị kháng chiến. Về nguyên tắc, Đảng kiên quyết giữ vững độc lập, chủ quyền quốc gia, không nhượng bộ (cứng rắn về nguyên tắc); về sách lược, sẵn sàng nhân nhượng, hòa hoãn để tránh xung đột (mềm dẻo về sách lược). Đáp án trùng với đáp án nguồn (A).

(AI giải đề cho tôi)
Ngay sau Cách mạng tháng Tám, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa gặp nhiều khó khăn: tài chính kiệt quệ, nạn đói, mù chữ, thù trong giặc ngoài. Các biện pháp của Đảng và Chính phủ (triệt phá bộ máy thống trị cũ, tổ chức bầu cử, xóa bỏ thuế khóa và nạn mù chữ, xử lý tay sai...) không chỉ giúp đất nước vượt qua khó khăn trước mắt mà còn thể hiện tính ưu việt của chế độ mới, củng cố và tăng cường sức mạnh đoàn kết dân tộc, làm cơ sở cho cuộc đấu tranh chống thù trong giặc ngoài. Đáp án A đầy đủ nhất, khớp với đáp án nguồn (trang 155: câu 17 = A).