Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Đông–Xuân 1953–1954 và Điện Biên Phủ (Lịch sử Lớp 12)

(AI giải đề cho tôi)
Trong cuộc tiến công chiến lược Đông – Xuân 1953 – 1954, ta chọn phương châm đánh vào những nơi quan trọng mà địch sơ hở, đánh nhanh thắng nhanh (thần tốc). Khi mở chiến dịch Điện Biên Phủ (3/1954), ta quyết định đánh vào nơi tập trung binh lực lớn nhất, mạnh nhất của Pháp (cụm cứ điểm Điện Biên Phủ với 16.200 quân), nên phương châm là 'đánh chắc, tiến chắc' – đánh chắc thắng. Đó là điểm khác biệt căn bản so với Đông – Xuân. Vậy đáp án B.

(AI giải đề cho tôi)
Ba kế hoạch Rôve (1949), Đờ Lát đơ Tátxinhi (1950) và Nava (1953) đều do Pháp đề ra nhằm giành thắng lợi quyết định để nhanh chóng kết thúc chiến tranh xâm lược ở Việt Nam. Kế hoạch Rôve tập trung chiếm các vùng tự do; kế hoạch Đờ Lát đơ Tátxinhi đánh chiếm Việt Bắc hòng tiêu diệt cơ quan đầu não kháng chiến; kế hoạch Nava nhằm xoay chuyển cục diện rồi chớp thời cơ đánh thắng quyết định trong 18 tháng. Điểm chung là đều muốn nhanh chóng kết thúc chiến tranh. B chỉ đúng với kế hoạch Nava; C, D không phải điểm chung. Đáp án khớp với đáp án nguồn (câu 13 = A).

Câu 29 (VD):
Phương pháp: Phân tích các phương án.
Cách giải:
A, B, D loại vì nội dung của các phương án này là những luận điểm chứng minh được Điện Biên Phủ là trận quyết chiến chiến lược của quân và dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp (1945-1954). Cụ thể:
- Điện Biên Phủ ban đầu không nằm trong kế hoạch Nava. Kế hoạch Nava ban đầu chủ trương tập trung quân động ở Đồng bằng Bắc Bộ. Tuy nhiên, do các cuộc tiến công chiến lược của ta trong đông-xuân 1953-1954. Cụ thể là ngày 10-12-1953, một bộ phận quân chủ lực của ta tiến công thị xã Lai Châu, loại khỏi vòng chiến đấu 24 đại đội địch, tỉnh Lai Châu (trừ Điện Biên Phủ) được giải phóng. Ngay sau đó, Nava đưa 6 tiểu đoàn cơ động thuộc đồng bằng Bắc Bộ tăng cường cho Điện Biên Phủ.
- Điện Biên Phủ có vị trí chiến lược cực kỳ quan trọng. Bên nào nắm được Điện Biên Phủ thì có thể khống chế được Tây Bắc, uy hiếp được Việt Bắc, bảo vệ được Thượng Lào. Bên nào thắng thì bên đó nắm được cục diện chiến tranh.
- Pháp đã xây dựng Điện Biên Phủ thành một tập đoàn cứ điểm mạnh nhất Đông Dương, là điểm quyết chiến với ta. Còn về phía Việt Nam đã huy động đến mức cao nhất sức người, sức của. Đây là trận đánh ác liệt nhất, các bên tham chiến giằng co quyết liệt từng vị trí. Thắng lợi ở Điện Biên Phủ đã làm phá sản hoàn toàn kế hoạch Nava, giáng đòn quyết định vào ý chí xâm lược của kẻ thù, làm xoay chuyển cục diện chiến tranh, tạo điều kiện cho cuộc đấu tranh ngoại giao của ta giành thắng lợi.
Chọn C.

Phương pháp: Giải thích.
Cách giải:
Giành quyền chủ động đánh địch trên chiến trường chính Bắc Bộ không phản ánh đúng phương hướng chiến lược của ta trong Đông – Xuân 1953 – 1954 vì sau chiến dịch Biên giới 1950 ta đã giành được thế chủ động trên chiến trường.
Chọn C.

A. Có sự kết hợp với hoạt động đàm phán nhằm kết thúc chiến tranh trong danh dự. Đúng vì cùng với hoạt động quân sự, Pháp tiến hành đàm phán với Việt Nam ở Giơnevơ nhằm kết thúc chiến tranh.

a) Đúng.
Chiến dịch Điện Biên Phủ là bước phát triển cao của nghệ thuật quân sự Việt Nam. Quân ta có sự phối hợp giữa nhiều lực lượng như bộ binh, pháo binh, công binh, phòng không. Đồng thời, ta xây dựng hệ thống chiến hào, trận địa bao vây, từng bước siết chặt tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ.
b) Sai.
Chiến dịch Điện Biên Phủ đã đập tan tập đoàn cứ điểm mạnh nhất của Pháp ở Đông Dương, buộc Pháp phải kí Hiệp định Giơ-ne-vơ năm 1954. Tuy nhiên, chiến thắng này chưa hoàn thành cuộc cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân trên cả nước, vì sau năm 1954 đất nước tạm thời bị chia cắt hai miền, miền Nam còn phải tiếp tục đấu tranh chống Mĩ và chính quyền Sài Gòn.
c) Sai.
Chiến dịch Điện Biên Phủ cho thấy quân đội ta có bước trưởng thành lớn về đánh công kiên, hiệp đồng binh chủng, nhưng không thể nói đã “chuyển hẳn sang lối đánh chính quy hiện đại”. Đặc biệt, yếu tố chiến tranh nhân dân vẫn giữ vai trò rất quan trọng: toàn dân tham gia phục vụ chiến dịch, vận chuyển lương thực, đạn dược, mở đường, kéo pháo, bảo đảm hậu cần.
d) Đúng.
Bảng thông tin nêu rõ ba đợt tiến công của quân ta từ ngày 13-3 đến ngày 7-5-1954. Đây chính là diễn biến chính của chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954.
a) Đúng.
Chiến dịch Điện Biên Phủ là bước phát triển cao của nghệ thuật quân sự Việt Nam. Quân ta có sự phối hợp giữa nhiều lực lượng như bộ binh, pháo binh, công binh, phòng không. Đồng thời, ta xây dựng hệ thống chiến hào, trận địa bao vây, từng bước siết chặt tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ.
b) Sai.
Chiến dịch Điện Biên Phủ đã đập tan tập đoàn cứ điểm mạnh nhất của Pháp ở Đông Dương, buộc Pháp phải kí Hiệp định Giơ-ne-vơ năm 1954. Tuy nhiên, chiến thắng này chưa hoàn thành cuộc cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân trên cả nước, vì sau năm 1954 đất nước tạm thời bị chia cắt hai miền, miền Nam còn phải tiếp tục đấu tranh chống Mĩ và chính quyền Sài Gòn.
c) Sai.
Chiến dịch Điện Biên Phủ cho thấy quân đội ta có bước trưởng thành lớn về đánh công kiên, hiệp đồng binh chủng, nhưng không thể nói đã “chuyển hẳn sang lối đánh chính quy hiện đại”. Đặc biệt, yếu tố chiến tranh nhân dân vẫn giữ vai trò rất quan trọng: toàn dân tham gia phục vụ chiến dịch, vận chuyển lương thực, đạn dược, mở đường, kéo pháo, bảo đảm hậu cần.
d) Đúng.
Bảng thông tin nêu rõ ba đợt tiến công của quân ta từ ngày 13-3 đến ngày 7-5-1954. Đây chính là diễn biến chính của chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954.

Chiến dịch Biên giới (thu - đông 1950) và chiến dịch Điện Biên Phủ (1954) của Việt Nam đều nhằm tiêu diệt một bộ phận quan trọng sinh lực đối phương, thực hiện « lấy ít địch nhiều »

Chọn đáp án : B

(AI giải đề cho tôi)
Chiến dịch Biên giới thu - đông 1950 được phát động nhằm chủ động tiêu diệt một bộ phận quan trọng sinh lực địch, phá thế bao vây, mở thông biên giới Việt - Trung. Chiến dịch Điện Biên Phủ 1954 nhằm tiêu diệt tập đoàn cứ điểm mạnh nhất của Pháp ở Đông Dương, đập tan nỗ lực của Nava. Điểm chung của cả hai chiến dịch là tiêu diệt một bộ phận quan trọng sinh lực đối phương (B). Các phương án A, C, D không phản ánh đúng mục tiêu chung của cả hai chiến dịch.

A, C. Sai vì: Đây là điểm chung.
B. Đúng vì: Sau chiến thắng Biên giới thu – đông (1950) thực dân Pháp đã mất quyền chủ động trên chiến trường chính Bắc Bộ.
D. Sai vì: không là biểu hiện của cả 2 kế hoạch.

(AI giải đề cho tôi)
Kế hoạch Rơve (1949) chủ trương đánh nhanh thắng nhanh, bình định Đông Dương trong vòng 18 tháng. Kế hoạch Nava (1953) ra đời khi thực dân Pháp đã suy yếu, chủ trương tập trung lực lượng tạo thế mạnh về quân sự, giành thắng lợi trong các chiến dịch lớn nhằm làm hậu thuẫn cho một giải pháp ngoại giao (đàm phán có lợi cho Pháp, 'nói chuyện với ta từ thế mạnh'). Đó là điểm khác biệt cơ bản so với Rơve. Các phương án A, C là điểm giống nhau (cả hai đều trong bối cảnh cách mạng thế giới phát triển và đều thực hiện âm mưu chiến lược của Pháp); D không đúng vì sự can thiệp của Mĩ có ở cả hai kế hoạch (Mĩ tài trợ cho cả Rơve và Nava) và không phải điểm khác biệt đặc trưng của Nava.

Đáp án: B.
Kế hoạch Nava thực hiện trong 18 tháng, thực hiện tiến công chiến lược giành thắng lợi để kết thúc chiến tranh trong danh dự:
- Các phương án: A; C; D là điểm giống của 2 kế hoạch Rôve và Nava. Từ 1949 Mĩ đã can thiệp vào chiến tranh Đông Dương. Từ sau chiến tranh thế giới thì hai phong trào giải phóng dân tộc phát triển. Các kế hoạch của Pháp trong tiến trình xâm lược thì đều thực hiện âm mưu chiến lược của Pháp trong chiến tranh.

Phương pháp: phân tích.
Cách giải:
Kế hoạch Nava tồn tại mâu thuẫn giữa tập trung và phân tán lực lượng, quân đông mà hóa ít, mạnh mà hóa yếu:
- Để áp đặt ách thống trị trên đất nước Việt Nam, dù lúc đầu binh lực chưa nhiều, Pháp vẫn phải tập trung quân để tiến công, chiếm đất rồi rải quân ra giữ đất và lập bộ máy thống trị. Như vậy là ngay từ đầu mục tiêu chiến lược đã quyết định trạng thái từ tập trung đến phân tán binh lực.
- Tuy nhiên, trong vài năm đầu, mâu thuẫn giữa tập trung và phân tán binh lực của Pháp chưa bộc lộ sâu sắc, một phần vì khả năng tăng viện từ Pháp sang còn nhiều, phạm vi chiếm đóng của quân Pháp chưa mở rộng, nhưng chủ yếu là do chiến tranh du kích của ta chưa phát triển tới mức buộc chúng phải căng nhiều lực lượng ra để đối phó rộng khắp.
- Từ chiến dịch Việt Bắc, mâu thuẫn giữa phân tán binh lực (để giữ đất) và tập trung binh lực (để mở các chiến dịch tiến công lớn) đã trở nên sâu sắc và làm nảy sinh ra mâu thuẫn khác: mâu thuẫn giữa tiến công và phòng ngự về mặt chiến lược. Lực lượng bị phân tán quá mỏng làm cho Pháp không đủ sức đối phó với hoạt động ngày càng mạnh của ba thứ quân đã trưởng thành của ta, nhất là từ cuối năm 1950.
- Bước vào đông xuân 1953 – 1954, thực tế chiến trường ngày càng chứng tỏ Pháp không phát huy được tác dụng của các binh đoàn dự bị chiến lược mà chúng ra sức xây dựng với quy mô ngày càng lớn. Càng về cuối cuộc chiến tranh, mâu thuẫn trong bố trí và điều động binh lực đã dồn các tướng lĩnh Pháp vào thế lúng túng như gà mắc tóc. Quân Pháp muốn giữ “vùng đồng bằng có ích” đông người nhiều của thì phải bỏ nhiều địa bàn có ý nghĩa chiến lược trên chiến trường rừng núi; muốn đối phó với ta trên chiến trường chính (Bắc Bộ) thì phải rút bớt quân và tạo nên thế sơ hở trên các chiến trường khác; muốn đối phó với các chiến dịch tiến công của bộ đội chủ lực ta ở mặt trận phía trước thì phải điều lực lượng ở vùng tạm chiếm ra, nhưng khi chiến tranh du kích của ta làm cho phía sau bị “ruồng nát”, thì chúng lại phải đưa lực lượng từ phía trước về đối phó…
- Chiến tranh du kích phát triển rộng rãi và phối hợp chặt chẽ với chiến tranh chính quy đã tạo nên “trận đồ bát quái” trên phạm vi cả nước, làm cho binh lực quân viễn chinh Pháp thường xuyên bị giằng xé, khiến quân của chúng đông mà hoá ít, trang bị mạnh mà hoá yếu, thế trận luôn luôn bị sơ hở, việc tổ chức và điều động lực lượng thường xuyên bị động. Mặc dù ra sức phát triển quân nguy, ra sức xin thêm viện trợ của Mỹ, các tướng lĩnh Pháp vẫn không sao thoát khỏi các mâu thuẫn có tính quy luật trên đây trong suốt quá trình điều hành cuộc chiến tranh xâm lược.
=> Kế hoạch Nava ngay từ khi ra đời đã hàm chứa yếu tố thất bại.
Chọn đáp án: A

(AI giải đề cho tôi)
Kế hoạch Nava (1953 - 1954) của thực dân Pháp nhằm tập trung lực lượng cơ động mạnh, tiến công chiếm lại thế chủ động trên chiến trường Đông Dương. Tuy nhiên, kế hoạch này chứa đựng mâu thuẫn nội tại: muốn tập trung lực lượng để tiến công thì buộc phải rút bớt quân khỏi các vùng đang chiếm đóng (phân tán), còn muốn giữ vững các vùng chiếm đóng thì lại không đủ lực lượng cơ động mạnh. Chính mâu thuẫn giữa tập trung và phân tán lực lượng là điểm yếu cơ bản, khiến quân dân ta trong cuộc tiến công chiến lược Đông Xuân 1953 - 1954 có thể buộc địch phải bị động phân tán lực lượng rồi tiêu diệt từng bộ phận (đỉnh cao là chiến thắng Điện Biên Phủ). Đáp án khớp với bảng đáp án nguồn (13-C). Các phương án A, B, D là những khó khăn chung của Pháp nhưng không phải điểm yếu đặc thù trong bản thân kế hoạch Nava.

(AI giải đề cho tôi)
Câu 30 hỏi nhận định SAI về việc ta chọn Điện Biên Phủ làm điểm quyết chiến chiến lược. Thực tế lịch sử: Điện Biên Phủ KHÔNG nằm trong kế hoạch dự định trước của Na-va; Na-va tập trung vào các chiến dịch nhắm vào Nam Bộ và Tây Bắc, còn Điện Biên Phủ là nơi Pháp nhảy dù chiếm đóng sau đó (11/1953) nhằm làm căn cứ mạnh nhất. Do đó nhận định B là sai. Các nhận định A, C, D đều đúng: Pháp cho rằng ta không đủ sức đối đầu với chúng ở đây; Điện Biên Phủ có tầm quan trọng chiến lược đối với miền Bắc Đông Dương (thu hẹp vùng tự do, che chở Lào, làm bàn đạp); và quân ta có đủ điều kiện đánh thắng địch. Đáp án khớp với đáp án nguồn (Câu 30: B).

A. Sai vì: thời kì thoái trào.
B. Đúng vì: Chỉ có kế hoạch Nava mới diễn ra trong bối cảnh cuộc chiến tranh lạnh bao trùm toàn thế giới (sau sự kiện tổ chức NATO ra đời).
C. Sai vì: Đây là điểm tương đồng
D. Sai vì: chỉ thực hiện giải pháp ngoại giao.

(AI giải đề cho tôi)
Kế hoạch quân sự Nava (1953-1954) của Pháp - Mĩ nhằm tập trung binh lực tiến công, giành lại thế chủ động trên chiến trường Đông Dương. Tuy nhiên, kế hoạch này tồn tại hạn chế cơ bản là mâu thuẫn giữa yêu cầu tập trung binh lực (để tiến công chiếm các nơi quan trọng) và yêu cầu phân tán binh lực (để bảo vệ các vùng đã chiếm đóng, các căn cứ, đường giao thông). Chính mâu thuẫn này khiến Pháp - Mĩ rơi vào thế bị động, không đủ lực lượng dự bị, và quân đội ta đã khai thác điểm yếu này để đánh bại kế hoạch Nava (đỉnh cao là chiến thắng Điện Biên Phủ 1954). Các phương án B, C, D không phải là hạn chế của kế hoạch Nava: B là yếu tố ở chính quốc Pháp, C và D không phản ánh bản chất hạn chế của kế hoạch. Đáp án nguồn (trang 31) cũng ghi câu 35 là A, trùng với kết quả giải độc lập.

(AI giải đề cho tôi)
Cả ba kế hoạch Rève (1949), kế hoạch Đờ lát Đốtátxinhi (1951) và kế hoạch Nava (1953) đều là những kế hoạch quân sự mang tính tiến công chiến lược của Pháp nhằm giành lại thế chủ động trên chiến trường Đông Dương. Điểm giống nhau cơ bản về tình thế của Pháp khi tiến hành các kế hoạch này là Pháp vẫn tiếp tục giữ vững thế chiến lược tiến công. Loại A vì Pháp chỉ chuyển sang bị động, phòng thủ sau thất bại của kế hoạch Nava (từ 1953-1954); loại C vì khi tiến hành kế hoạch Rève, Pháp chưa thất bại trong kế hoạch quân sự trước đó; loại D vì Mỹ chỉ tăng cường viện trợ mạnh cho Pháp từ kế hoạch Nava, không phải điểm giống nhau của cả ba kế hoạch.

(AI giải đề cho tôi)
Cuộc tiến công chiến lược Đông Xuân 1953-1954 (thắng lợi ở Thượng Lào, Trung Lào, Tây Nguyên, Trung du miền Bắc...) bước đầu làm phá sản kế hoạch Na-va của Pháp - Nava. Đây là ý nghĩa lớn nhất; việc làm phá sản hoàn toàn kế hoạch Na-va chỉ đạt được sau chiến thắng Điện Biên Phủ (7-5-1954), còn tạo điều kiện cho bàn ngoại giao và buộc Pháp đàm phán tại Giơ-ne-vơ là ý nghĩa của chiến thắng Điện Biên Phủ. Vậy đáp án A, khớp với đáp án in đậm trong tài liệu nguồn.

Chiến thắng Điện Biên Phủ chứng minh cách mạng giải phóng dân tộc có thể thắng lợi, góp phần hiện thực hóa mục tiêu độc lập dân tộc.